Menu


چشم انداز استراتژیک در سازمان و کسب و کار به چه معنا است؟


اهداف و انتظارات آموزشی متمم در این درس
کد درس: ۳۰۸۵۵
پیش نیاز مطالعه درس چشم انداز استراتژیک: از دوستان عزیز متممی انتظار می‌رود پس از مطالعه این درس:
  • با توجه به تنوع آراء مطرح شده در این درس، همه‌ی بخش‌های درس را با دقت و حوصله مطالعه کنند و تا پایان درس، هیچ‌یک از دیدگاه‌ها را به عنوان نظر قطعی و آخرین حُکم، نپذیرند.
  •  بتوانند چشم انداز استراتژیک را تعریف کنند.
  • بتوانند توضیح دهند که چشم انداز به عنوان یک هدف دوردست با چشم انداز به عنوان ستاره قطبی چه تفاوتی دارد؟
  • بتوانند از دیدگاهی که چشم انداز را قبول ندارد (حتی اگر خودشان چشم انداز را قبول دارند) دفاع کنند.
  • بتوانند در زندگی شخصی و شغلی و محیط مدیریتی خود، دیدگاه مطلوب به چشم انداز استراتژیک را انتخاب کنند.
  • تمرین درس را انجام دهند.
تعریف چشم انداز چیست؟ چشم انداز استراتژیک به چه معناست؟

همان‌طور که در اهداف و انتظارات آموزشی این درس اشاره شد، در بحث چشم انداز استراتژیک و اهمیت موضوع چشم انداز در آموزش مدیریت استراتژیک، دیدگاه‌های بسیار متفاوتی وجود دارد.

ما در این درس این دیدگاه‌های متفاوت (و بعضاً متضاد)‌ را کنار هم گرد آورده‌ایم و  اگر حوصله به خرج دهید و بدون قضاوت یا سوگیری نسبت به تعریف‌ها، همه‌ی آنها را مرور کنید ، امیدواریم بتوانید بسته به نیاز و سلیقه و مدل ذهنی خودتان، تعریفی مناسب و درخور از چشم انداز (یا همان Vision) به دست آورید و در زندگی و محیط کسب و کار خود به کار بگیرید.

در تعریف استراتژی به این نکته اشاره کردیم که یکی از ساده‌ترین و در عین حال رایج‌ترین تعاریف استراتژی، طراحی استراتژی در قالب سه سوال است:

  • الان کجا هستم؟
  • کجا می‌خواهم بروم؟
  • چگونه به آنجا بروم؟

معمولاً در آموزش استراتژی، در ادامه‌ی توضیح این سه سوال، می‌گویند که تعریف چشم انداز بسیار ساده است:

تعریف چشم انداز در مدیریت استراتژیک چیست؟

با توجه به اینکه عموماً استعاره‌ی سفر و جاده را برای استراتژی به کار می‌برند، ناخودآگاه احساس می‌کنیم که این سوال، واضح و بدیهی است. یا لااقل، به اندازه‌ی سایر بحث‌ها در مدیریت استراتژیک، دشوار و چالش‌برانگیز نیست.

اما فراموش نکنیم که در سفر، به هر حال جاده‌ای وجود دارد و جهت‌های کلی مشخص است. اما در محیط کسب و کار، به کجا می‌خواهیم برویم به هیچ وجه سوال ساده‌ای نیست.

اجازه بدهید یک مثال بسیار ساده را با هم بررسی کنیم:

همان‌طور که می‌بینید، وقتی از سیستم‌های کلان و کسب و کارها و اقتصادها و استراتژی حرف می‌زنیم، حتی سوال ما کجا هستیم هم سوال ساده‌ای نیست. چه برسد به اینکه کسی بگوید: کجا می‌خواهیم برویم و کجا باید باشیم.

مسئله‌ی استراتژی با مسئله‌ی سفر در جاده تفاوت بسیاری دارد و نمی‌توانیم به محل قرار گرفتن پاهایمان اشاره کنیم و بگوییم: الان اینجا هستیم.

دوست عزیز دسترسی کامل به مطالب مربوط به این بخش ، از طریق ثبت نام به عنوان کاربرویژه امکانپذیر هست

در این نگرش، نمی‌گویند که داشتن چشم انداز اشتباه است. اما می‌گویند شاید داشتن چشم انداز، همیشه هم ضروری نباشد. شاید هم امکان‌پذیر نباشد.

ضمن اینکه نداشتن چشم انداز، الزاماً به معنای نداشتن استراتژی نیست.

تمرین درس چشم انداز استراتژیک

شاید در نگاه نخست، بحث‌های فوق به نظر ساده بیاید. اما درک ما از مفهوم چشم انداز می‌تواند سرنوشت ما را در زندگی فردی و نیز در مدیریت کسب و کار تغییر دهد.

پیشنهاد ما این است که اگر به موضوع استراتژی علاقمند هستید و دوست دارید این بحث‌ها را به صورت جدی دنبال کنید، حتماً برای این درس وقت جدی‌تری بگذارید:

به شغل خود، به محیط کارتان، به زندگی شخصی‌تان، به برندهایی که دوست دارید فکر کنید.

ببینید که کدام تعریف‌ها برای شما یا برای کسب و کارتان، بیشتر معنا پیدا می‌کنند.

ببینید کدام تعریف‌ها با ذهن شما جورتر است. با کدام راحت نیستید. تا امروز بر اساس کدام جلو رفته‌اید.

در سالهای آتی، در زندگی شخصی یا شغلی یا محیط کسب و کار خود، می‌خواهید کدام نگرش‌ها را انتخاب کنید؟

دقت داشته باشید که این سوالات، پاسخ درست یا نادرست ندارند.

هر چه بنویسید برای خود شما (یا کسب و کار شما) می‌تواند درست باشد.

مهم این است که به این بهانه، فکر کنید و بنویسید.

احتمالاً تصور اینکه دوستان‌تان حرف‌هایتان را خواهند خواند، باعث می‌شود در این زمینه عمیق‌تر و دقیق‌تر فکر کنید و همین به تنهایی، دستاوردی بسیار بزرگ است.

  شما تاکنون در این بحث مشارکت نداشته‌اید.

برخی از دوستان متممی که به این درس علاقه مندند: حسین هشیوار , مهدی حسینی , حمیدرضاجاتن , محمد مهدی فلاح , عماد گل

ترتیبی که گروه متمم برای خواندن مطالب سری استراتژی کسب و کار به شما پیشنهاد میکند:

سری مطالب حوزه استراتژی کسب و کار
 
برخی از سوالهای متداول درباره متمم
متمم چیست و چه می‌کند؟ (+ دانلود فایل PDF معرفی متمم)
چه درس‌هایی در متمم ارائه می‌شوند؟
هزینه ثبت‌نام در متمم چقدر است؟
آیا در متمم فایل‌های صوتی رایگان هم برای دانلود وجود دارد؟

قوانین کامنت گذاری/ چرا دیدگاه من منتشر نشده است؟

48 نکته برای چشم انداز استراتژیک در سازمان و کسب و کار به چه معنا است؟

    پرطرفدارترین دیدگاه به انتخاب متممی‌ها در این بحث

    نویسنده‌ی دیدگاه : سامان عزیزی

    چیزی که برام جالب بود اینه که در دوره های مختلفی تقریبا با همه این عینک ها به خودم و کسب و کارم نگاه کردم! (چه ملغمه ای). (البته شاید عینک های دیگه ای هم بوده ولی مارک نبودن)

    فکر میکنم اوایل کار،دیدگاهمون بیشتر شبیه "ستاره قطبی" بود. چیزی رو ترسیم کرده بودیم که در عین اینکه روشناییش رو میتونستیم ببینیم، میدونستیم که دستمون بهش نمیرسه.چشم انداز ده پونزده ساله ای که بعدها رهاش کردیم.(البته همون اول کار با کله خوردیم زمین، و این درس خوبی بود برامون)

    از یه دوره ای به این نتیجه رسیدیم که چشم اندازمون باید "هم چالشی باشه هم قابل دستیابی" ،این چشم انداز پنج ساله که تونستیم بهش برسیم و کمی هم جلو زدیم، برای من که ابهام گریز بودم و همه سعیمو میکردم که کنترل خودمو و محیطم رو به دست بگیرم(زهی خیال باطل) خیلی لذتبخش بود. احتمالا خودتونم تجربه ش کردین، تعیین هدفی بزرگ و تلاش کردن براش و بالاخره رسیدن بهش لذت زیادی داره.

    از اون جدول معروف(SWOT) هم استفاده کردیم، ولی بعد از مدتی فهمیدم که زیاد به درد من نمیخوره، باهاش راحت نبودم و نمیتونستم توی این قالب راحت فکر کنم(یعنی با آقای همل موافقم)

    یه دوره ای هم (قبل از تدوین چشم انداز پنج ساله) بدون چشم انداز بودن رو هم تجربه کردم(شاید بهتر باشه بگم بدون چشم انداز شفاف بودن،چون بهر حال تا حدی میدونستم میخوام کدوم طرفی برم).

    از زمانی که با  کمک محمدرضا و متمم ،کمی با مینتزبرگ آشنا شدم، دارم تلاشمو میکنم که بتونم وارد دنیای شگفت انگیز ابهام بشم و باهاش دوستی کنم.

    گفتن این قضیه برام سخته و شاید هم عجیب،ولی اونهایی که خودشون تجربه ش کردن میتونن درکش کنن که یکی از بزرگترین چالشهای زندگیم این بوده که "چی میخوام؟".

    شاید از نظر بعضی ها جواب این سوال ساده باشه،ولی برای من(و توی مسائل مهم زندگیم) سوال خیلی سختی بوده. در مقیاس زندگی خودم اگر بخوام اون سه تا سوال اول درس رو از لحاظ سختی درجه بندی کنم قطعا "چی میخوام" سخترینه، درجه بعدی سختی "الان کجام" و به نظر من اگر این دوتا حل بشه، چگونگی برام زیاد سخت نخواهد بود(حتی اگر نوک قله قاف باشه) چون بعدش تلاش  سیستمی هوشمندانه سخت میخواد و صبر جمیل، که فکر میکنم از پسش بر میام.

    شاید بخاطر همینه که مدتهای مدیدیه دارم"هنر نه گفتن" رو تمرین میکنم(یعنی حذف گزینه ها، یا تشخیص چیزهایی که نمیخوام)

    امیدوارم پراکنده گویی های منو ببخشید

     
    دوست گرامی مشاهده تمرینهای مربوط به این درس، صرفا برای کاربران متمم امکانپذیر میباشد.
    .