Menu


سبزشویی | Greenwashing چیست و چرا انجام می‌شود؟


سبزشویی

در حمام بسیاری از هتل‌های دنیا، کنار حوله یا روی آن یادداشتی را می‌بینید که شما را به استفاده‌ی مجدد از حوله تشویق می‌کند.

شکل این یادداشت‌ها و جمله‌بندی آن‌ها متفاوت است. اما حرف اصلی‌شان این است که برای شستشوی حوله لازم است آب با مواد شیمیایی شوینده مخلوط شود و پسماند حاصل از شستشو نهایتاً به فاضلاب‌ها خواهد رفت و با آب‌های زیرزمینی مخلوط خواهد شد و محیط زیست ما را آلوده خواهد کرد.

معمولاً از شما می‌خواهند حوله‌ی خود را بیش از یک مرتبه استفاده کنید. مثلاً ممکن است بگویند: «اگر حوله‌ی خود را پس از استفاده دوباره روی میله قرار دهید، ما متوجه می‌شویم که به خاطر حفظ محیط زیست، نمی‌خواهید حوله‌تان شسته شود. و البته اگر حوله را روی زمین بیندازید، همکاران ما آن را تعویض خواهند کرد.»

خود این پیشنهاد هم تا حدی از جنس سقلمه است. یعنی به شکلی طراحی شده که شما ترجیحاً آن را انجام نمی‌دهید. حس جالبی نیست حوله را روی زمین بیندازید و اتاق را ترک کنید. به نظر می‌رسد که تا کردن حوله و قرار دادن آن روی میله، کاری تمیزتر و اخلاقی‌تر است و پرستیژ بیشتری برایتان به همراه خواهد داشت.

در سال ۱۹۸۶ جِی وِستروِلد (Jay Westerveld) فعال محیط‌زیست مقاله‌ای منتشر کرد و در‌ آن گفت به نظر نمی‌رسد هتل‌ها واقعاً نگران حفظ محیط زیست و مسئولیت اجتماعی باشند، بلکه بیشتر دغدغه‌ی حفظ حوله‌های خودشان را دارند تا در اثر شستشو فرسوده نشوند و طبیعتاً هزینه‌ی شستشو هم کاهش پیدا کند (+).

سبزشویی

او معتقد بود که هتل‌ها در بسیاری از زمینه‌های دیگر که اتفاقاً مهم‌تر و تأثیرگذارتر هم هستند، توجه چندانی به محیط زیست ندارند (مثلاً در آشپزخانه) و با این وضعیت، چندان منطقی نیست که تا این حد به شستشوی حوله‌ها حساس باشند.

وسترولد اصطلاح Greenwashing را به کار برد که در زبان فارسی آن را به سبزشویی ترجمه کرده‌اند. سبزشویی شبیه پولشویی دارای بار معنایی منفی است.

منظور وسترولد از سبزشویی این بود که شرکت‌ها می‌کوشند با ظاهر «سبز بودن» و «حمایت از محیط زیست» رد پای اثرات منفی فعالیت‌های خود بر محیط زیست را بشویند و پاک کنند.

البته این مفهوم بعداً توسعه پیدا کرد و افراد بسیاری درباره‌اش مطالعه و تحقیق کردند و کتاب و مقاله نوشتند. بحث سبزشویی گسترده‌تر از آن است که بشود همه‌ی جنبه‌های آن را در قالب یک درس گنجاند. اما در ادامه می‌کوشیم پس از تعریف سبزشویی، انگیزه های سبزشویی و همین‌طور مثالهایی از سبزشویی را مرور کنیم تا تصویری کلی از این مفهوم در ذهن‌تان شکل بگیرد.

تعریف سبزشویی چیست؟

از مقاله‌ی وسترولد که بگذریم، اولین کتاب جدی در زمینه‌ی سبزشویی حدود یک دهه بعد در سال ۱۹۹۷ منتشر شد (+). گریر و برونو نویسندگان کتاب سبزشویی، نمونه های سبزشویی را مرور کرده و آن را از جنبه‌های مختلف تحلیل کردند. اما شاید برایتان جالب باشد که در تمام کتاب، چیزی به اسم تعریف سبزشویی نمی‌بینید. مثال‌ها زیادند و مفهوم سبزشویی را در ذهن مخاطب جا می‌اندازند. اما تعریفی ارائه نشده است.

با این حال، این اولین کتاب سبزشویی، زمینه‌ی مطالعات و تحقیقات بیشتر را فراهم کرد و مطالب بیشتری در این باره منتشر شد.

بعدها فرانسس بُوِن (Frances Bowen) در سال ۲۰۱۴ کتابی به نام بعد از سبزشویی را منتشر کرد (+). اهمیت این کتاب در آن بود که بُوِن ضمن تحلیل دقیق‌تر پدیده سبزشویی، ادبیات و مقالات این حوزه را هم به خوبی مرور و جمع‌بندی کرده بود.

او ریشه اصطلاح سبزشویی را به نقل از دیکشنری‌های آکسفورد و وبستر به دو شیوه توضیح می‌دهد:

محدودیت در دسترسی کامل به این درس

دوست عزیز.

دسترسی کامل به این درس برای کاربران ویژه متمم در نظر گرفته شده است.

با عضویت به عنوان کاربر ویژه‌ی متمم، علاوه بر دسترسی به این مطلب، به سایر بحث‌هایی هم که تحت عنوان تبلیغات مطرح می‌شوند دسترسی پیدا می‌کنید.

همچنین با فعال کردن اشتراک ویژه به درس‌های بسیار بیشتری دسترسی پیدا می‌کنید که می‌توانید فهرست آنها را در اینجا ببینید:

 فهرست درس‌های مختص کاربران ویژه متمم

البته از میان درس‌ها و مطالب مطرح شده، ما فکر می‌کنیم شاید بهتر باشد ابتدا مطالعه‌ی مباحث زیر را در اولویت قرار دهید:

  مهارت فروش

  دیجیتال مارکتینگ

  سیستمهای کنترل مدیریت (برای سنجش اثربخشی تبلیغات)

  دوره MBA (پیگیری منظم مجموعه درس‌ها)

بعد از خواندن این درس چه کار کنم؟

  اگر بحث‌های مربوط به حفظ محیط زیست و گازهای گلخانه‌ای و موضوعات وابسته به آن برایتان جذاب است، می‌توانید مصاحبه با بیل گیتس را هم که به بهانه‌ی معرفی پادکست Sway در متمم مرور کرده‌ایم بخوانید.

      شما تاکنون در این بحث مشارکت نداشته‌اید.  

     برخی از دوستان متممی که به این درس علاقه مندند:    محمد میلادی ، پیمان اکبرنیا ، بهناز مقدم ، زهرا امیری ، آرمان سیفی

ترتیبی که متمم برای خواندن مطالب سری استراتژی کسب و کار به شما پیشنهاد می‌کند:

سری مطالب حوزه استراتژی کسب و کار
 

برخی از سوالهای متداول درباره متمم (روی هر سوال کلیک کنید)

متمم چیست و چه می‌کند؟ (+ دانلود فایل PDF معرفی متمم)
چه درس‌هایی در متمم ارائه می‌شوند؟
هزینه ثبت‌نام در متمم چقدر است؟
آیا در متمم فایل‌های صوتی رایگان هم برای دانلود وجود دارد؟

قوانین کامنت گذاری در متمم

12 نکته برای سبزشویی | Greenwashing چیست و چرا انجام می‌شود؟

    پرطرفدارترین دیدگاه به انتخاب متممی‌ها در این بحث

    نویسنده‌ی دیدگاه : محمدرضا شعبانعلی

    من هم - احتمالاً مثل بسیاری از دوستان دیگه - کمی وقت گذاشتم و سعی کردم چند مثال از سبزشویی در وب پیدا کنم.

    جالب‌ترین نمونه‌ای که به چشمم خورد مربوط به استارباکس بود.

    استارباکس سال ۲۰۱۸ اعلام می‌کنه که می‌خواد مصرف نی پلاستیکی (Plastic Straw) رو کاهش بده و با حذف نی در گروهی از محصولات در چند هزار شعبه‌اش به حفظ محیط زیست کمک کنه.

    برآورد شده بود که این اقدام استارباکس باعث میشه سالانه حدود یک میلیارد عدد نی کمتر تولید و مصرف بشه.

    برای این‌کار لازم بود که طراحی درپوش پلاستیکی لیوان‌ها کمی تغییر کنه.

    موسسه‌ی Reason که احتمالاً اون رو به خاطر مطالعات و مقالات اقتصاد لیبرال می‌شناسید یه مقاله منتشر کرد و توضیح داد که درپوش‌های جدید کمی‌ سنگین‌تر هستن. به شکلی که وزن درپوش پلاستیکی جدید از مجموع وزن درپوش قبلی با نی بیشتره! (گزارش Reason).

    البته ظاهراً استارباکس جایی اشاره کرده که جنس درپوش‌ها با جنس نی فرق داره و درپوش از پلی پروپیلن ساخته میشه که قابل بازیافته.

    اما گاردین هم به نکته‌ی جالبی اشاره کرده و اون اینه که صرفاً حدود ۱۰٪ از پلاستیک‌های قابل‌بازیافت در دنیا بازیافت میشن. بنابراین عملاً این واقعیت که «نی قابل‌بازیافت نیست و درپوش قابل بازیافته» تأثیری روی این واقعیت که «بعد از این طرح، پلاستیک بیشتری تولید شده و به طبیعت سپرده میشه» نداره.

     

     
    دوست گرامی مشاهده تمرینهای مربوط به این درس، صرفا برای کاربران متمم امکانپذیر میباشد.
    .