Menu

ثبت نام مالی در گردهمایی توسعه مهارتهای فردی متممی ها

گردهمایی توسعه مهارتهای فردی، یک برنامه یک روزه‌ی اجتماعی - آموزشی از زیرمجموعه‌های برنامه آموزشی گروه متمم است که با هدف آشنایی بیشتر دوستان متممی با یکدیگر و نیز تبادل دانسته‌ها و آموخته‌هایشان، در بیست و ششم مرداد ماه سال جاری برگزار می‌شود.



فوبیای تصمیم گیری ریشه تردید در تصمیم گیری – درس ۱


مهارت تصمیم گیری و فوبیای تصمیم گیری

شاید برای شما سوال باشد که چرا درسهای مهارت #تصمیم گیری در دوره MBA متمم، به جای تعریف تصمیم گیری و واژه‌های مرتبط با آن، با فوبیای تصمیم گیری آغاز شده است. ما بر این کار عمداً اصرار داشته‌ایم.

همه‌ی مشکلات ما در تصمیم گیری،‌ ناشی از عدم تسلط بر مهارت تصمیم گیری نیست. ما در بسیاری از موارد از تصمیم گیری می‌ترسیم. قبل از آشنایی با این ترس و ریشه‌های آن، نمی‌توان در مورد مهارت تصمیم گیری صحبت کرد.

ما از فوبیا‌ (ترس های بی‌دلیل) زیاد شنیده‌ایم. فوبیای سوسک و مارمولک. فوبیای تاریکی و ارتفاع. فوبیای تنهایی و سکوت. اما شاید هیچیک از آنها، به اندازه‌ی ترس از تصمیم گیری بر زندگی ما سایه نیانداخته باشد.

ترس از تصمیم گیری به حدی جدی است که برای آن یک نام اختصاصی هم در نظر گرفته شده است: Decidophobia. همانگونه که مشخص است این عبارت، از ترکیب دو کلمه Decide به معنای تصمیم گیری و Phobia به معنای ترس بی دلیل شکل گرفته است.

این لغت توسط والتر کافمن ابداع شد. او کتاب خود تحت عنوان بدون گناه و عدالت را اینگونه شروع می‌کند:

تصمیم گیری - ترس از تصمیم گیری یا فوبیای تصمیم گیری

ترس از تصمیم گیری یا فوبیای تصمیم گیری، باعث می‌شود ما جرات انتخاب یک گزینه را از میان گزینه‌های موجود نداشته باشیم. این در حالی است که در بسیاری از موارد، گزینه‌ی درست را می‌توانیم به سادگی از میان گزینه‌های پیش رو تشخیص دهیم. اما #کمال طلبی و ده‌ها عامل دیگر، ما را به سمت توقف و تصمیم نگرفتن سوق می‌دهند.

در قسمت دوم از مجموعه فایل‌های ویدئویی #سمینار تصمیم گیری، محمدرضا شعبانعلی درباره فوبیای تصمیم گیری حرف زده و مثال‌های بیشتری را مطرح کرده است.

البته اینطور نیست که ما از همه‌ی تصمیم ها بترسیم. تصمیم گیری در برخی موارد ترسناکتر و در برخی موارد ساده تر است. به تعبیر والتر کافمن شاید به همین دلیل است که ما گاهی از تصمیم های ماکروسکوپیک (این رابطه را قطع کنم یا ادامه بدهم؟) به تصمیم های میکروسکوپیک (آیا این رابطه را می‌شود فعلاً برای چند ماه ادامه داد؟) فرار می‌کنیم.

تصمیم گیری و ترس از تصمیم گیری

به همین دلیل، احتمالاً شما این راهکار را زیاد دیده یا به کار برده‌اید:

 حالا یک تغییر کوچک انجام بدهیم:  مدت‌هاست تصمیم به تعویض و ارتقاء ماشینم دارم. اما باید ده‌ها میلیون تومان پول روی قیمت ماشین فعلی بگذارم تا ماشینی که کمی بهتر است خریداری کنم. نه می‌توانم این تصمیم را فراموش کنم و نه جرات دارم که به صورت قطعی تصمیم بگیرم. به سراغ راه‌حل دیگری می‌روم: «فعلاً ضبط ماشین رو عوض می‌کنم تا ببینم چی میشه. شاید بشه با همین ضبط جدید تا مدتی همین ماشین رو تحمل کرد».

شاید اینجا، تشبیهی که پیتر سنگه در کتاب پنجمین فرمان خود، در حوزه #تفکر سیستمی مطرح می‌کند قابل استفاده باشد: با تقسیم یک گاو به دو قسمت، دو گوساله نخواهیم داشت. بلکه یک گاو مرده خواهیم داشت. ما با خرد کردن یک تصمیم به تصمیمهای کوچک‌تر، عملاً اصل آن تصمیم را کنار گذاشته و سرگرم انتخابهای دیگری شده ایم.

غیر از مورد فوق، ما راهکارها و مکانیزم های دیگری هم برای فرار از تصمیم گیری و پنهان کردن فوبیای تصمیم گیری آموخته ایم:

 فعلاً اولویت من نیست:  می‌دانیم که دیر یا زود باید راجع به ماندن یا رفتن از کشور تصمیم بگیریم. اما به دلیل ترس از گرفتن این تصمیم، می‌گوییم: «فعلاً مشغول درس خواندن هستم. بگذار لیسانسم رو بگیرم. بعداً به این مسئله فکر می‌کنم. الان اولویت من مهاجرت یا ماندن نیست. اولویت دانشگاه است».

تصمیم گیری و ترس از تصمیم گیری

 باید از یک مشاور کمک بگیرم:  مسئولیت این تصمیم خیلی زیاد است و اگر خودم گزینه‌ای را انتخاب کنم، بعداً همیشه احساس پشیمانی خواهم داشت. به سراغ مشاور می‌روم و آنقدر مشاورم را عوض می‌کنم تا مشاوری پیدا کنم که گزینه‌ی مورد نظر من را پیشنهاد کند. حالا اگر اوضاع خوب شد می‌گویم نظر خودم هم از اول همین بوده و اگر اوضاع بد شد،‌ کسی هست که نفرینش کنم و مسئولیت بدبختی‌ها و بیچارگی‌ها را گردن او بیندازم.

دلیل اینکه بسیاری از ما مشورت می‌گیریم، ندانستن پاسخ نیست،  بلکه ترسیدن از پذیرش پاسخی است که در ذهن داریم.
اگر کسی واقعاً گزینه درست را نداند یا اطلاعات کمی داشته باشد، منطقی است که به سراغ مشاور برود. اما اگر من و شما، پاسخ را – تقریباً با قطعیت – می‌دانیم، به احتمال زیاد، مشورت گرفتن یکی از مکانیزمهای ما برای فرار از تصمیم گیری است.

 به اطلاعات بیشتری نیاز دارم:  مدتهاست در یک رابطه هستم. رابطه نه آنقدر خوب است که به زندگی مشترک تبدیل شود و نه آنقدر بی خاصیت که رها شود! زمانی که دیگری یا طرف مقابل من، از من در خصوص آینده‌ی رابطه و نگاه من به این رابطه می‌پرسد می‌گویم: «هنوز به اطلاعات بیشتری نیاز دارم. تو هم همینطور! باید فعلاً دوست باشیم. بیشتر یکدیگر را بشناسیم. با چند سال دوستی که چیزی معلوم نمی‌شود!».

تصمیم گیری و ترس از تصمیم گیری یا فوبیای تصمیم گیری

منبع مورد استفاده:

کتاب Without Guilt نوشته‌ی  والتر کافمن (لینک معرفی کتاب در آمازون)

تمرین:

برای مکانیزم‌های فوق، چه مثال‌های دیگری دارید؟

چه مکانیزم‌های دیگری را می‌شناسید که در کنار موارد فوق، برای فرار از تصمیم‌گیری به کار گرفته می‌شوند؟

در تصمیم‌گیریهای مدیریتی، هزینه‌های غیرقابل بازگشت، یکی از دلایل ایجاد فوبیای تصمیم گیری است. اگر با این مفهوم آشنا نیستید،‌ مطلب مرتبط با آن را بخوانید.

 

ترتیبی که گروه متمم برای خواندن مطالب سری تصمیم گیری به شما پیشنهاد میکند:

قوانین کامنت گذاری/ ارسال نظرات غیر مرتبط با این مطلب

535 نکته برای فوبیای تصمیم گیری ریشه تردید در تصمیم گیری – درس ۱

     
    دوست گرامی مشاهده دیدگاههای مربوط به این درس، صرفا برای کاربران متمم امکانپذیر میباشد.
    .