Menu


تقسیم بندی شاخص‌ها: شاخصهای طولی در برابر شاخصهای مقطعی


اهداف و انتظارات آموزشی متمم در این درس
کد درس: ۵۶۶۰۲
پیش نیاز مطالعه درس شاخص‌های طولی و مقطعی: از دوستان عزیز متممی انتظار می‌رود پس از مطالعه این درس:
  • بتوانند تفاوت شاخص طولی و شاخص مقطعی (عرضی) را شرح دهند.
  • به خاطر داشته باشند که یک شاخص، ممکن است هم به صورت طولی و هم به صورت مقطعی کاربرد داشته باشد.
فشار ذهنی هنگام مطالعه
نیاز به مشارکت شما
کسب و کار
زندگی
مقایسه شاخص‌های طولی با شاخص‌های مقطعی یا عرضی

تاکنون شاخص‌ها را از دیدگاه‌های مختلف، طبقه‌بندی کرده‌ایم.

در یکی از درسها توضیح دادیم که شاخص‌ها را می‌توان به دو دسته‌ی کمّی و کیفی تقسیم کرد.

در درس دیگری هم توضیح دادیم که هر شاخص نسبت به سایر شاخص‌ها و پارامترها، می‌تواند پیشرو یا تأخیری باشد.

اکنون می‌خواهیم یک تقسیم‌بندی دیگر از شاخص‌ها را با هم مرور کنیم.

شاخص‌های طولی (Longitudinal)

برخی شاخص‌ها در طول زمان معنا پیدا می‌کنند.

به این معنا که مقدار آن‌ها را می‌توان با گذشته‌شان مقایسه کرد.

شاخص قیمت تالار اصلی بورس اوراق بهادار تهران را در نظر بگیرید: ما می‌توانیم مقدار امروز این شاخص را با مقدار دیروز آن، یا مقدار آن در سال گذشته مقایسه کنیم.

بعید است کسی عدد شاخص بورس تهران را با عدد شاخص بورس نیویورک مقایسه کند؛ و اگر هم چنین کند، این مقایسه معنایی نخواهد داشت.

شاخص‌های مقطعی (Cross-sectional)

محدودیت در دسترسی کامل به این درس

دوست عزیز.

بحث شاخص‌های طولی و شاخص‌های مقطعی برای کاربران ویژه متمم در نظر گرفته شده است.

با عضویت به عنوان کاربر ویژه‌ی متمم، علاوه بر دسترسی به این مطلب، به سایر بحث‌هایی هم که تحت عنوان سیستمهای کنترل مدیریت مطرح می‌شوند دسترسی پیدا می‌کنید.

همچنین با فعال کردن اشتراک ویژه به درس‌های بسیار بیشتری دسترسی پیدا می‌کنید که می‌توانید فهرست آنها را در اینجا ببینید:

 فهرست درس‌های مختص کاربران ویژه متمم

البته از میان درس‌ها و مطالب مطرح شده، ما فکر می‌کنیم شاید بهتر باشد ابتدا مطالعه‌ی مباحث زیر را در اولویت قرار دهید:

  دوره MBA متمم

 مدل ذهنی

  مهارت فروش

  تفکر سیستمی

یا به عنوان یک مثال دیگر، به زمانی فکر کنید که واحد مدیریت منابع انسانی تصمیم می‌گیرد یک پرسشنامه برای سنجش رضایت شغلی تنظیم کند و از همکاران بخواهد که آن را تکمیل کنند.

احتمالاً واحد مدیریت منابع انسانی به این شاخص به عنوان یک شاخصی طولی نگاه می‌کند؛ به این معنا که این کار را در فصل‌ها و سال‌های مختلف تکرار می‌کند و نتایج مقایسه را با یکدیگر می‌سنجد.

استفاده از چنین پرسشنامه‌ای به عنوان شاخص مقطعی (اگر توسط یک محقق بیرونی و با حفظ روش علمی انجام نشود) کاربرد خاصی ندارد.

هیچ‌کس چنین مقایسه‌ای را نمی‌پذیرد: اینکه ما اعلام کنیم رضایت کارکنان ما اکنون از ۱۰۰ حدود ۷۵ است و خوشبختانه طبق آمار منتشر شده از واحد منابع انسانی شرکت همسایه، رضایت در میان همکاران ما در مقایسه با سایر شرکت‌ها بسیار بیشتر است.

اشتباه گرفتن شاخص‌های طولی با شاخص‌های مقطعی و بی‌توجهی به تفاوت ماهیت آنها می‌تواند به تحلیل‌های نادرست و گاه فریبکارانه منتهی شود.

اتفاقی که گاه در سیاست و اقتصاد هم، نمونه‌های آن را مشاهده می‌کنیم.

تمرین

یک یا دو شاخص را مثال بزنید و بگویید که هر کدام به چه صورت‌هایی قابل استفاده هستند:

  معمولاً به عنوان شاخص طولی

  معمولاً به عنوان شاخص عرضی

  به هر دو صورت طولی و عرضی استفاده می‌شوند

لازم نیست حتماً به این قسمت تمرین پاسخ دهید. اما آیا می‌توانید حالتی را تصور کنید که بی‌دقتی در تفاوت شاخص طولی و عرضی، باعث شود که تحلیل اشتباهی انجام دهیم؟

ترتیبی که گروه متمم برای خواندن مطالب سری آشنایی با سیستم کنترل مدیریت به شما پیشنهاد میکند:

سری مطالب حوزه آشنایی با سیستم کنترل مدیریت

قوانین کامنت گذاری/ ارسال نظرات غیر مرتبط با این مطلب

14 نکته برای تقسیم بندی شاخص‌ها: شاخصهای طولی در برابر شاخصهای مقطعی

    پرطرفدارترین دیدگاه به انتخاب متممی‌ها در این بحث

    نویسنده‌ی دیدگاه : احمد س

    شاخص ضریب نفوذ اینترنت در هر استان که هم میشود به صورت طولی هر سال را با سال گذشته مقایسه کرد وهم به صورت عرضی یک استان را با استان دیگر یا شهری در کشور دیگر مقایسه کرد.

    شاخص مصرف انرژی در لوازم خانگی را میتوان به عنوان یک شاخص مقطعی در نظر گرفت که به کمک ان می توان میزان مصرف یک وسیله (برقی)را در برندهای مختلف با هم مقایسه کرد.

     

     
    دوست گرامی مشاهده تمرینهای مربوط به این درس، صرفا برای کاربران متمم امکانپذیر میباشد.
    .