Menu


تعریف سوگیری چیست؟ انواع سوگیری کدام است؟


تعریف سوگیری چیست؟ انواع سوگیری کدامند؟

سوگیری یا Bias یکی از کلمات کلیدی در مطالعات و تحقیقات و سنجش و ارزیابی نگرش‌هاست.

قبل از تعریف سوگیری و توجه به انواع سوگیری بهتر است به لغت Bias بپردازیم.

در میان واژگان فارسی – عربی، نزدیک‌ترین واژه به این کلمه مایل بودن و تمایل داشتن است.

درست مانند ستونی که به صورت قائم نصب نشده و به یک سمت، مایل است.

سوگیری واژه‌ای است که در ادبیات علمی و تحقیقی، برای این کلمه انتخاب شده و رواج یافته است.

با وجود واضح بودن مفهوم سوگیری، به دلیل تنوعی که در تعریف سوگیری وجود دارد، به سادگی نمی‌توان به یک تعریف واحد دست یافت.

اما لااقل این مسئله در مورد سوگیری، تقریباً مورد اتفاق نظر است که:

سوگیری یا بایاس، به معنای خنثی نبودن نسبت به یک پدیده یا رویداد یا باور یا ارزش یا … است.

تعریف سوگیری چیست و انواع سوگیری کدام هستند؟

در اینجا برخی از انواع سوگیری‌ها را مرور می‌کنیم.

سوگیری‌های شناختی یا Cognitive Biases

قبلاً فهرستی از سوگیری‌های شناختی را در متمم ارائه کرده‌ایم.

سوگیری به علت تعارض منافع

طبیعی است که در یک مذاکره یا در هر نوع تعامل بین دو یا چند طرف، اگر منافع طرفین همسو نباشد، هر یک از طرفین به سمت منافع خود، سوگیری و بایاس خواهد داشت.

گاهی اوقات هم، رشوه، شبکه های غیررسمی سازمانی، شایعات و سایر موارد مشابه، می‌تواند موجب شکل گیری تعارض منافع و سوگیری در قضاوت‌ها و تحلیل‌ها شود.

سوگیری آماری

انتخاب نادرست جامعه‌ی آماری، می‌تواند موجب شکل گیری سوگیری در نتایج شود.

به عنوان مثال، نظرخواهی اینترنتی در مورد خدمت یا محصول یا رویدادی که همه‌ی مخاطبان آنلاین و آفلاین را در برمی‌گیرد نمونه‌ای از به وجود آمدن سوگیری است.

یا انجام تحقیقات بر روی گروه‌های دانشجویی و انتشار آن به عنوان الگوهای رفتاری عمومی در جامعه، می‌تواند نمونه‌ای از به وجود آمدن سوگیری باشد.

سوگیری در ابزارآلات و تجهیزات

تعریف سوگیری چیست و انواع سوگیری کدام هستند؟

در کالیبراسیون ابزار دقیق هم، با تنظیم مجدد دستگاه، سوگیری اندازه گیری، کاهش پیدا می‌کند.

البته در ادبیات آزمایشگاهی، به این نوع سوگیری، خطای سیستماتیک اندازه گیری گفته می‌شود.

تمرین:

چه نمونه‌های دیگری از سوگیری می‌شناسید؟

لطفاً به جای کپی کردن از سایت‌های مختلف، با استفاده از جملات و کلمات و بیان خود، توضیح دهید و مثال بزنید.

بحث سوگیری و مثال‌های کاربردی در مورد‌ آن، بحث بسیار گسترده ای است.

با علامت گذاشتن زیر این مطلب و اعلام اینکه این مطلب در حوزه‌ی علاقه‌ی شما قرار دارد، متمم مطالب بیشتری را در این حوزه خدمت شما ارائه خواهد کرد.

 
 

قوانین کامنت گذاری/ ارسال نظرات غیر مرتبط با این مطلب

128 نکته برای تعریف سوگیری چیست؟ انواع سوگیری کدام است؟

    تمرین برتر به انتخاب متممی ها در این درس (تا این لحظه)

    نویسنده تمرین : مرضیه مصلی نژاد

    متن تمرین :

    *حضرت امیرالمؤمنین (ع) می‌فرماید: "نبینید چه كسي می‌گوید،  ببینید چه سخني می‌گوید."
    به نظرم فرمایش مولا ناظر به کاهش "سو گیری نسبت به گوینده" است.
    *هنگام انتخاب عطر، برای کالیبره شدن حس بویایی، از بوییدن قهوه استفاده می‌کنیم تا اثر سو گیری نسبت به عطرهای قبلی کاهش یابد.
     
    *هنگام انتخاب کفش معمولاً توصیه می‌شود بهترین زمان برای خرید كفش، پایان روز است. در طول روز فشار و استرس و دما روی پای شما ایجاد شده كه برای انتخاب آگاهانه كفش وقت مناسبی است.

     
    دوست گرامی مشاهده تمرینهای مربوط به این درس، صرفا برای کاربران متمم امکانپذیر میباشد.
    .