Menu


فیل سفید در استراتژی، مدیریت و کسب و کار


اهداف و انتظارات آموزشی متمم در این درس
کد درس: ۴۵۶۷۲
فشار ذهنی هنگام مطالعه
نیاز به مشارکت شما
کسب و کار
زندگی
فیل سفید در مدیریت و کسب و کار

فیل سفید یا White Elephant اصطلاحی بسیار کهن و تاریخی است که بعداً استراتژیست‌ها آن را وارد ادبیات استراتژی هم کردند.

تاریخچه فیل سفید به خوبی می‌تواند مفهوم این اصطلاح را بیان کند.

فیلهای سفید، نژاد کمیابی از فیل‌ها بوده‌اند که زمانی به عنوان هدیه‌ی دیپلماتیک بین کشورها رد و بدل می‌شده‌اند.

درست همانگونه که در روزگار ما، مثلاً پانداها این نقش را بر عهده گرفته‌اند.

[مطالعه بیشتر: دیپلماسی پاندا]

هزینه‌ی نگهداری فیل‌های سفید بسیار بالا بوده است. در حدی که گاه، بخش مهمی از دربار به آنها اختصاص داده می‌شده است.

اما مشکل زمانی بوده که کشورها، با قحطی یا محدودیت منابع مواجه می‌شده‌اند.

با وجودی که دیگر چندان منطقی نداشته که در دوران فقر و بدبختی، هزینه‌های سنگینی برای فیل سفید انجام شود، اما هزینه‌های قبلی،‌ باعث می‌شده که پادشاهان ترجیح بدهند باز هم هزینه کنند تا دستاوردهای قبلی از بین نرود.

محمدرضا شعبانعل در فایل صوتی فیل سفید، این ماجرا را با جزئیات و مثال‌های بیشتر توضیح می‌دهد:

اگر بخواهیم معنای اصطلاح فیل سفید را به زبان ساده بیان کنیم باید بگوییم:

دارایی‌هایی که امروز کاربرد و فایده‌ی چندانی ندارند و معمولاً هزینه‌ی نگهداری آنها هم بالاست؛ اما به نگهداری آنها اصرار داریم.

اگر بخواهیم از ادبیات استراتژی استفاده کنیم می‌توانیم بگوییم:

منابعی که به علت Sunk Cost (هزینه های غیرقابل بازگشت) که در مورد آنها انجام شده، با وجود مولد نبودن و مفید نبودن، نمی‌توانیم از لحاظ احساسی به سادگی آنها را از مجموعه‌ی منابع و دارایی‌های خود حذف کنیم و هزینه‌‌های آتی آنها را هم می‌پذیریم.

قبلاً در درس باغ وحش کارآفرینی توضیح داده‌ بودیم که حیوانات، نقش مهمی در استعاره‌های مدیریتی ایفا می‌کنند. آنجا به غزال‌ها، فیل‌ها، موش‌ها، تک شاخ‌ها و اسب‌ها اشاره کردیم.

اینجا هم به فیل سفید و پانداها اشاره کردیم.

اما ماجرا به همین‌جا ختم نمی‌شود و اگر علاقمند به مباحث مدیریتی باشید، باید بیش از اینها برای حیوانات مدیریتی وقت بگذارید.

چنانکه وقتی اِلِن بکر گزارشی در مورد رژیم حقوقی رود مکونگ در‌ آسیای جنوب شرق تنظیم کرد، عنوان آن را دیدار ببر کاغذی با فیل سفید (Paper Tiger Meets White Elephant) انتخاب کرد.

منظور او از فیل سفید، همان چیزی است که ما گفتیم و منظورش از ببر کاغذی، قدرت‌هایی هستند که بسیار بزرگ‌تر از توان واقعی خود، عرض اندام می‌کنند.

[مطالعه بیشتر: حیوانات باغ وحش کارآفرینی]

ترتیبی که گروه متمم برای خواندن مطالب سری تفکر استراتژیک به شما پیشنهاد میکند:

سری مطالب حوزه تفکر استراتژیک

قوانین کامنت گذاری/ ارسال نظرات غیر مرتبط با این مطلب

25 نکته برای فیل سفید در استراتژی، مدیریت و کسب و کار

    پرطرفدارترین دیدگاه به انتخاب متممی‌ها در این بحث

    نویسنده‌ی دیدگاه : یاور مشیرفر

    رولف دوبلی در کتاب «هنر شفاف اندیشیدن» این موضوع را به نام «خطای منابع هدررفته» طبقه بندی می کند.

     

    مثال خود کتاب: وقتی برای دیدن فیلمی به سینما رفتیم و متوجه شدیم فیلم خوبی نیست. وقتی به همسرم گفتم از سالن برویم، گفت: «برایش پول داده ایم». بالاخره آن «منبع هدر رفته» بود و نمی شد آن را دوباره بازگرداند.

     

    مصداق در زندگی شخصی من: خرید اکانت نت فلیکس که چون پولش را داده بودم روزهای شنبه و یکشنبه ام را به دیدن فیلم های زرد و به دردنخور گذراندم، خریدهای اینترنتی ابزارآلات آزمایشگاهی بدون چک کردن فیدبک های مشتری و اندازه مورد نیاز که در موقع استفاده نزدیک بود حادثه بیافرینند، خرید کفش از اینترنت و زخمی شدن نوک انگشتانم و اصرار بر پوشیدنشان تا سه ماه بعد از آن، انباشتن زندگی و همه جای اتاق با اطلاعاتی از رشته تحصیلی دانشگاهی که چون 9 سال با آن درگیری مستمر داشتم، فکر میکردم باید ذهن و جسم و روانم از آن انباشته شده باشد، خوردن Junk food های مضر در اولین سفرم به هلند پس از خریدنشان و بدون داشتن شناخت از ترکیبات آن ها، و درگیری دائمی ذهنی با خود: «پس این همه سال که فلان کار را کرده ام، چه می شود؟»

     

     
    دوست گرامی مشاهده تمرینهای مربوط به این درس، صرفا برای کاربران متمم امکانپذیر میباشد.
    .