آیا حالات صورت روی احساسات و هیجانات ما تأثیر میگذارند؟
![علائم چهره و تأثیر روی احساسات](https://motamem.org/wp-content/uploads/2020/11/expressions-in-face.jpg)
شاید شما هم شنیده باشید که میگویند: «اگر غمگین هستی سعی کن چهرهی خودت را شاد نشان بدهی. چون با این کار به تدریج احساس شادمانی در تو به وجود خواهد آمد.»
یا اینکه: «کسی که علائم عصبانیت و خشم را در چهرهی خود نمایش میدهد، واقعاً چنین احساسی را هم تجربه خواهد کرد. بنابراین حتی اگر خشمگین هستی سعی کن که چهرهات این خشم را نشان ندهد.»
این نوع توصیهها بر پایهی این فرض بنا شدهاند که حالات صورت و علائم چهرهی ما روی احوال درون و احساسات و هیجانات ما تأثیر میگذارند. اما آیا تا به حال از خود پرسیدهاید که آیا چنین فرضی درست است؟ و اینکه تا چه حد میتوان به این توصیهها متکی بود؟
چنین سوالهایی برای کسانی که در زمینهی هوش هیجانی مطالعه میکنند یا میخواهند هوش هیجانی خود را افزایش دهند، بسیار کلیدی است. چون یکی از مولفههای هوش هیجانی، قدرت کنترل و تنظیم و مدیریت احساسات است و اگر بتوان با کنترل علائم چهره روی احساسات و هیجانات تأثیر گذاشت، طبیعتاً چنین تکنیکی بسیار مهم و ارزشمند خواهد بود.
ریشهی این بحث از کجاست؟
موضوع «تأثیر حالت چهره بر احساسات و هیجانات» بیش از یک قرن قدمت دارد. میتوان گفت نخستین کسی که این بحث را به شکل صریح و شفاف در یک کتاب علمی مطرح کرده، چارلز داروین است (در کتاب نمایش عواطف در انسان و حیوانات):
داروین بر این باور بود که اگر به شکل آگاهانه و عامدانه، یک احساس خاص (مثلاً غم یا شادی یا خشم) را در چهرهی خود نمایش دهیم، شدت این احساس در ما افزایش پیدا خواهد کرد.
او متناسب با همین فرض میگفت که اگر بکوشید علائم یک احساس خاص را در چهرهی خود نشان ندهید، آن احساس را در درون خود کمرنگ خواهید کرد.
اما داروین تنها کسی نبود که چنین فرضی را مطرح میکرد. دو دانشمند بزرگ دیگر به نامهای ویلیام جیمز (William James) و کارل لانگه (Carl Lange) هم تقریباً همزمان با داروین، نظریهای دربارهی هیجانات ارائه کرده بودند. بر اساس این دیدگاه که امروزه آن را به عنوان تئوری جیمز-لانگه میشناسند: «هیجانات ابتدا خودشان را در بدن نشان میدهند و سپس مغز با توجه به تغییراتی که در بدن به وجود آمده، آن احساس را تجربه میکند.»
مثلاً مغز شما ابتدا میبیند ضربان قلب بالا رفته و تنفس تند شده و رطوبت سطح بدن بالا رفته و بر این اساس شما حس میکنید که دچار استرس شدهاید. یا به زبان روزمره، ابتدا احساس میکنید حالتان آشوب است و انگار چیزی در شکمتان به هم ریخته و سپس نتیجه میگیرید که استرس و اضطراب به سراغتان آمده است.
دسترسی کامل به درسهای هوش هیجانی برای اعضای ویژه متمم در نظر گرفته شده است.
تعداد درسها: ۳۱ عدد
دانشجویان این درس: ۴۸۹۳ نفر
تمرینهای ثبتشده: ۳۴۹۰ مورد
اعضای ویژهی متمم، علاوه بر دسترسی به درسهای هوش هیجانی به درسهای بسیار بیشتری دسترسی پیدا میکنند که میتوانید فهرست آنها را در اینجا ببینید:
البته از میان درسها و مطالب مطرح شده، ما فکر میکنیم شاید بهتر باشد ابتدا مطالعهی مباحث زیر را در اولویت قرار دهید:
فنون مذاکره | مهارت ارتباطی | کار تیمی
خودشناسی | شخصیت شناسی | تحلیل رفتار متقابل
کوچینگ | مدیریت تعارض | رابطه عاطفی
اگر با فضای متمم آشنا نیستید و دوست دارید دربارهی متمم بیشتر بدانید، میتوانید نظرات دوستان متممی را دربارهی متمم بخوانید و ببینید متمم برایتان مناسب است یا نه. این افراد کسانی هستند که برای مدت طولانی با متمم همراه بوده و آن را به خوبی میشناسند:
ترتیبی که متمم برای خواندن مطالب سری هوش هیجانی به شما پیشنهاد میکند:
- هوش هیجانی (هوش عاطفی) و کاربرد آن در مدیریت و کسب و کار
- هوش هیجانی پایین چگونه به ما لطمه میزند؟
- دانیل گلمن | رواجدهندهی مفهوم هوش هیجانی (هوش عاطفی)
- تعریف هوش هیجانی چیست؟
- هوش هیجانی | مدل پیتر سالووی و جان مایر
- کاربرد هوش هیجانی | هوش عاطفی در محیط کار و زندگی شخصی
- نشانه های هوش هیجانی بالا چیست؟ (مولفه های هوش هیجانی)
- برای تقویت هوش هیجانی روی کدام مهارتها و ویژگیها وقت بگذاریم؟
- تعریف خلق در روانشناسی چیست؟
- تفاوت هیجان و احساس چیست؟
- اصل صفر در مدیریت احساسات و افزایش هوش هیجانی
- خودآگاهی | یکی از مولفه های هوش هیجانی
- تمرین تقویت هوش هیجانی | الان حالتون چطوره؟
- انواع هیجانات و ابراز احساسات با کلمات | چرخ رابرت پلاچیک
- تمرین خودآگاهی هیجانی | نوشتن برای “هیچکس”
- همدلی چیست؟ تأکیدی بر اهمیت همدلی به عنوان یک مهارت
- تعریف همدلی چیست؟ | تفاوت همدلی و همدردی
- پرسشنامه همدلی (به همراه پاسخنامه و کلید امتیاز دهی)
- تعریف کار عاطفی یا کارگری احساسی در محیط کار
- مدیریت احساسات و ایفای نقش در محل کار
- مدیریت خشم | برخی از روش های ناکارآمد تخلیه خشم
- آیا حالات صورت روی احساسات و هیجانات ما تأثیر میگذارند؟
- کتاب هوش هیجانی دانیل گلمن (کتابی ساده اما غنی)
- کتاب گفتگوهای سرنوشت ساز
- آنتونیو داماسیو
- هوارد گاردنر (پیشنهاد دهندهی مدل هوش چندگانه)
- کاربرد هوش هیجانی در مدیریت پروژه (معرفی کتاب)
- جدال میان عقل و احساس
- مقاله | تأثیر نوشتن دربارهٔ احساسات بر روی حافظهٔ فعال
چند مطلب پیشنهادی از متمم:
برخی از سوالهای متداول درباره متمم (روی هر سوال کلیک کنید)
با متمم همراه شوید
آیا میدانید که فقط با ثبت ایمیل و تعریف نام کاربری و رمز عبور میتوانید به جمع متممیها بپیوندید؟
نویسندهی دیدگاه : مریم رئیسی
این درس من رو به یاد مثالی که در درسِ «فرمول موفقیت چیست؟» بیان شده، انداخت.
درس فرمول موفقیت به معرفی کتاب فرمول از آقای آلبرت باراباشی پرداخته و در موردش صحبت میکنه؛ و مثالی که گفتم هم از همون کتاب نقل شده.
در درس مذکور، اشاره شده که آقای باراباشی به اهمیت نمایش بصریِ شور و شوق و موفقیت تأکید کرده و در این مورد مثالی مطرح میکنه؛
مثال در مورد رقابت بین چند پیانیست هست که قرار بوده هیأت داوران، بهترین پیانیست رو از بین اونها انتخاب کنه.
بعد از اون، دو گروه دیگر رو میارن و برای یک گروه فقط صدای پیانو و برای گروه دیگه فقط تصویر پیانیست رو پخش کرده و ازشون خواستن که برنده رو حدس بزنند.
و جالب اینکه گروهی که فقط تصویر رو دیدند، تونستند بهتر از گروه دیگه که فقط صدا رو شنیدن برنده رو حدس بزنند.
و این مسأله نشون میده که کارشناسان هم، تحت تأثیر حرکات نمایشی و شور و شوقی که نوازنده از خودش نشون میده قرار میگیرند.
و البته در ادامهی این مثال توضیح داده شده که مثال باراباشی در مورد چند حرفهای هست که در یک سطح قرار دارند، و نمایش بصری و حالت بدن صرفاً مکمل توانمندی و عملکردشون هست.
و نباید این اشتباه رو مرتکب بشیم که در زمینهای که هیچ توانمندیای نداریم ژست یک توانمند رو بگیریم و جوری رفتار کنیم که انگار خیلی حرفهای هستیم؛
چراکه همونطور که در درس هم عنوان شد، این حالات فیزیکی و ژستها صرفاً میتونه به عنوان یک مکمل عمل کنه و روی مخاطب تأثیر بذاره؛ و باعث نمیشه که ما واقعاً و فقط با یک ژست، به آدم توانمندی تبدیل بشیم.
و مهمتر از همه، عملکرد، توانایی و مهارت ما هست و آنچه که در ذهنمون میگذره.