Menu


جملاتی از کتاب نون نوشتن | محمود دولت آبادی


جملاتی از کتاب نون نوشتن

در معرفی کتاب نون نوشتن، هم در آغاز کتاب و هم در صفحه‌ی پایانی آن، توضیحی کوتاه از محمود دولت آبادی آمده و تاریخ ۱۵ مهرماه ۸۸ زیر آن ثبت شده است:

«آن‌چه در این گاهی نوشتن‌ها آمده است در مسیر مدتی پانزده-شانزده ساله نوشته شده و هیچ کوششی به جهت تغییر یا تحریف آن‌چه اندیشیده و نوشته‌ام انجام نگرفته. خواسته‌ام هر آن‌چه در هر هنگام یادداشت کرده‌ام بیاید، از آن‌که خود بدانم در چه گاه چه می‌اندیشیده‌ام و شما نیز اگر خواستید بدانید!»

البته اگر بر اساس این مقدمه فکر کنید که قرار است در زیر هر مطلب، ساعت و تاریخ ببینید، باید بگوییم که چنین چیزی را نخواهید یافت.

در واقع، در نهایت هم، خود دولت آبادی است که با خواندن این نوشته بهتر از خواننده می‌داند که هر اندیشه‌ای به کدام «گاه» مربوط است.

البته اشاره‌ به زمان و تاریخ در بخش‌های مختلف نوشته‌های او کم نیست و بر همین اساس می‌توان گفت با وجودی که فاصله‌ی قدیمی‌ترین و جدیدترین نوشته، به گفته‌ی خود او پانزده-شانزده سال است، بخش عمده‌ای از آن‌چه در کتاب نون نوشتن گنجانده شده، به سال‌های نیمه‌ی نخست دهه‌ی شصت مربوط است.

نون نوشتن: شصت تکه از یک زندگی

از چند صفحه‌ی نخست که بگذریم، کتاب به شصت بخش تقسیم شده و هر بخش، در یک یا دو یا چند صفحه، لحظاتی از زندگی دولت آبادی را به عنوان یک نویسنده روایت می‌کند.

به عنوان یک نویسنده، عبارت مهمی است؛ چون او زندگی نویسنده را در نویسندگی‌اش می‌بیند و نه در حاشیه‌های بیرون نویسندگی که ممکن است برای ما به عنوان مخاطب جذاب باشد:

در برخوردهایی که بین بیشتر علاقه‌مندان به ادبیات با من پیش می‌آید، می‌بینم که نسبت به گذشته‌ی من کنجکاوی نشان می‌دهند و اگر روشان بشود، می‌پرسند: «آقای دولت‌آبادی یک کمی از خودتان، از گذشته‌ی خودتان تعریف کنید!» به این دوستان به صراحت باید بگویم:

این‌که من فقیر بوده‌ام یا نبوده‌ام، این‌که رنج بسیار کشیده‌ام یا نکشیده‌ام، این‌که شوخ‌چشمی‌هایی داشته‌ام یا نداشته‌ام به پشیزی نمی‌ارزد مگر آن‌که توانسته باشم یا بتوانم به مدد و بهره‌گیری درست آن، ادبیات ناب اجتماعی بیافرینم.

کدام نونِ نوشتن؟

«نوشتن»، دو نون دارد: هم با نون آغاز می‌شود و هم با نون به پایان می‌رسد؛ اما کدام نون، بر عنوان کتاب دولت آبادی نشسته است؟

یافتن پاسخ این پرسش ساده نیست. شاید هم بتوان گفت هر دو نون نوشتن، در نوشتنِ نامِ این «گاهی‌نوشته‌ها» در کار بوده‌اند.

در بخش‌های مختلف کتاب، تلاش دولت آبادی برای نوشتن و نویسندگی را می‌خوانیم.

مشخص است که او هویت نویسنده را با نویسندگی تعریف می‌کند و نویسنده را کسی می‌داند که هر لحظه در تلاش برای خلق اثری تازه است و هر تجربه‌ای را برای نوشتن به خدمت می‌گیرد:

نفرت و عشق، خصومت و مهربانی، بیزاری و دلتنگی، سکوت و بی‌تفاوتی و هر آن‌چه به روح آدمیزاد مربوط می‌شود و مرا در خود فرامی‌گیرد؛ همیشه آن‌ها را مایه و انگیزه‌ی کار قرار می‌دهم.

بنابراین اگر باشند کسانی که فکر کنند برخی از این موارد می‌توانند مانعی در راه کار من ایجاد کنند، نادان هستند.

از این منظر، نویسنده تا زنده است، به نون آخر نوشتن نمی‌رسد.

از سوی دیگر، به خوبی می‌فهمیم که کلیدر، برای دولت آبادی چیزی فراتر از نون اول نوشتن بوده و بر این باور بوده که این مجموعه به تنهایی، چنان ارزش دارد که بتواند نون آخر نوشتن باشد:

امیدوارم با نوشته‌هایم از داستان کوتاه ته شب گرفته تا رمان کلیدر توانسته باشم این نکته‌ی ساده، اما در عین حال این معنای غنی را بیان کرده باشم که «ما نیز مردمی هستیم.» و این‌که نیاکان شریف من، آدمیانی چون ابوالفضل بیهقی، ناصرخسرو قبادیانی، بیرونی و حکیم ابوالقاسم فردوسی بوده‌اند.

نون نوشتن، فقط برای اهل ادب و ادبیات و علاقه‌مندان دولت آبادی، به عنوان سندی مکتوب درباره‌ی مقطعی از زندگی این نویسنده مفید نیست.

وقتی تلاش‌ها و کشمکش‌ها و شب‌بیداری‌های طاقت‌فرسای او را برای نوشتن کلیدر، به عنوان یک پروژه‌ی بزرگ و ماندگار می‌بینیم، بهتر می‌فهمیم که برای انجام کار بزرگ و ماندگار، چه سطحی از پیوستگی و پشتکار نیاز است. گام نخست در کار بزرگ کردن، نشستن پای صحبت کسانی است که کارهای بزرگ کرده‌اند:

احساس می‌کنم روز به روز زندگی می‌کنم؛ حتی ساعت به ساعت.

احساس این‌که زمان لحظه به لحظه دارد زندگی‌ام را می‌قاپد و من هیچ علاجی نمی‌توانم بکنم دچار انزجارم می‌کند.

و این انزجار وقتی به حد خود می‌رسد که نمی‌توانم در شبانه‌روز به اندازه‌ای که لازم و بایسته می‌دانم، کار بکنم.

و این عدم کفایت کار در این روزها که گویا به عارضه‌ی ساییدگی مهره‌ی گردن دچار شده‌ام، بیش از پیش عصبانی و عصبانی‌ترم می‌کند…

در شب پیش، در تاریخ ۶۱/۹/۲۰ بعد از نیمه شب بازنویسی کلیدر (جلد هفتم) را به پایان بردم.

پس از پایان کار چندان خسته بودم که حتی نمی‌توانستم اندکی احساس شوق و شادی داشته باشم…

بازنویسی جلد هفتم برایم سخت بود. از این جهت که خوردگی مهره‌ی گردنم در جریان بازنویسی این جلد بروز یافت و کلافه‌ام کرد.

در هر صورت و به هر مشقّتی از خوان هفتم (!) گذشته‌ام و امشب عزم خوان هشتم را دارم.

کدام نویسنده‌ای را در جهان می‌شناسید که از خود نپرسیده باشد «برای چه می‌نویسم؟»

و کدام نویسنده‌ای را می‌شناسید که به دنبال این سوال دست از نوشتن کشیده باشد؟

توضیح: زحمت نشر این کتاب ارزشمند،‌ بر عهده‌ی #نشر چشمه بوده است.

[ لینک مرتبطجملاتی از محمود دولت آبادی ]

[ لینک مرتبط: خرید کتاب نون نوشتن در جیحون / آدینه بوک ]

پیشنهاد عضویت در متمم

دوست عزیز.

شما با عضویت رایگان به عنوان کاربر آزاد متمم (صرفاً با تعیین نام کاربری و کلمه‌ی عبور) می‌توانید به حدود نیمی از چند هزار درس متمم دسترسی داشته باشید.

همچنین در صورت تمایل، با پرداخت هزینه عضویت، به همه‌ی درس‌های متمم دسترسی خواهید داشت. فهرست برخی از درس‌های مختص کاربران ویژه متمم را نیز می‌توانید در اینجا ببینید:

 فهرست درس‌های مختص کاربران ویژه متمم

البته از میان درس‌های مطرح شده، شاید بهتر باشد ابتدا مطالعه‌ و بررسی مباحث زیر را در اولویت قرار دهید:

دوره MBA

فنون مذاکره | تصمیم گیری

تحلیل رفتار متقابل | پرورش تسلط کلامی

افزایش عزت نفس | چگونه شاد باشیم

  شما تاکنون در این بحث مشارکت نداشته‌اید.

برخی از دوستان متممی که به این درس علاقه مندند: حسین , سعید محمدی , رضا شعبانی راد , کیان اعظمی , داود شاکری

 
برخی از سوالهای متداول درباره متمم
متمم چیست و چه می‌کند؟ (+ دانلود فایل PDF معرفی متمم)
چه درس‌هایی در متمم ارائه می‌شوند؟
هزینه ثبت‌نام در متمم چقدر است؟
آیا در متمم فایل‌های صوتی رایگان هم برای دانلود وجود دارد؟

قوانین کامنت گذاری/ چرا دیدگاه من منتشر نشده است؟

9 نکته برای جملاتی از کتاب نون نوشتن | محمود دولت آبادی

     
    دوست گرامی مشاهده تمرینهای مربوط به این درس، صرفا برای کاربران متمم امکانپذیر میباشد.
    .