Menu


مقدمه‌ای بر برنامه ریزی و کنترل پروژه


اهداف و انتظارات آموزشی متمم در این درس
کد درس: ۳۳۴۷۸
پیش نیاز مطالعه‌ی این درس از دوستان عزیز متممی انتظار می‌رود پس از مطالعه درس برنامه ریزی پروژه:
  • به خاطر داشته باشند و بپذیرند که برای یک مدیر پروژه، برنامه ریزی، یک انتخاب نیست. بلکه یک ضرورت است.
  • بتوانند توضیح دهند که مدل ذهنی مبتنی بر برنامه ریزی، چه ویژگی‌هایی دارد و چرا به سراغ برنامه ریزی می‌رود.
  • بتوانند توضیح دهند که رابطه‌ی برنامه ریزی و کنترل پروژه چیست؟
مدیریت پروژه و کنترل پروژه بدون برنامه ریزی پروژه نمی‌تواند موفق شود

آیا اهلِ برنامه ریزی هستید؟

این سوالی است که احتمالاً تا کنون بارها از شما پرسیده شده است. شاید هم شما آن را از دیگران پرسیده باشید.

برای بسیاری از ما، این پرسش هم مانند سایر پرسش‌ها می‌تواند پاسخ مثبت یا منفی داشته باشد.

یک نفر می‌تواند اهل برنامه ریزی باشد یا نباشد.

اما اگر آن یک نفر مدیر پروژه باشد یا مسئولیت کنترل پروژه به او واگذار شده باشد، حق ندارد به این سوال پاسخ منفی بدهد.

مهارت برنامه ریزی پروژه برای مدیران پروژه یک ضرورت است

دو مورد از رایج‌ترین مسیر‌های منتهی به شکست در یک پروژه، عبور از محدوده‌ی زمانی تعریف شده (Over-time) و نیز عبور از مرزهای بودجه‌ی تعیین شده (Over-budget) است.

هر دو مورد فوق، می‌توانند در ضعف برنامه ریزی مدیران پروژه و مسئولان کنترل پروژه ریشه داشته باشند.

اگر درس مفهوم انحراف در کنترل سیستم‌ها را به دقت مطالعه کرده باشید و تمرین آن را هم حل کرده باشید، که البته شما این کار را نکرده‌اید، حتماً این نکته‌ی مهم را تایید می‌کنید که:

بنابراین کسی که مدیریت، کنترل یا هدایت و راهبری یک پروژه را در اختیار دارد، باید دائماً ذهنش درگیر پرسش‌هایی مانند موارد زیر باشد:

 آیا هنوز بر طبق برنامه زمان بندی پروژه جلو می‌رویم؟ یا از آن منحرف شده‌ایم؟

 آیا هنوز بیانیه کلیات پروژه معنا دارد و در چارچوب آن هستیم؟ یا از آن منحرف شده‌ایم؟

 آیا هنوز در چارچوب بودجه‌ی تعیین شده برای منابع هستیم؟ یا از آن منحرف شده‌ایم؟

 آیا آنچه به عنوان ساختار شکست کار یا WBS تنظیم کردیم، معنا داشت؟ آیا انحرافی از آن روی داده است؟

به این سوال‌ها می‌توانید ده‌ها سوال دیگر هم بیفزایید.

سوال‌هایی که اگر برنامه ریزی انجام نشده باشد، عملاً صورت آنها پاک شده است.

هر یک از این سوال‌ها می‌توانند یکی از سه پاسخ زیر (و فقط یک پاسخ) را داشته باشند:

 بله. هیچ انحرافی وجود ندارد و دقیقاً روی مسیر و در چارچوب هستیم.

 بله. انحراف وجود دارد. اما جدی نیست. مفروضات و برنامه درست بوده و نیاز به تغییر ندارد. دیر یا زود دوباره روی خط برنامه قرار می‌گیریم.

 بله. انحراف وجود دارد. دیگر هم نمی‌توانیم روی برنامه‌ی قبلی برگردیم. باید مفروضات‌مان و برنامه‌مان را اصلاح کنیم.

به همین علت، بخش قابل‌توجهی از آموزش مدیریت پروژه، به موضوعاتی مانند موارد زیر می‌پردازد:

  • چه محورها و موضوعاتی وجود دارند که برای آنها برنامه ریزی می‌شود؟
  • برای هر کدام از آنها چگونه برنامه ریزی کنم؟
  • انحراف از برنامه‌ها، به چه علت‌هایی روی می‌دهند؟
  • با چه نوع اقدام‌های اجرایی می‌توان انحراف را جبران کرد؟
  • چگونه باید مفروضات خود را اصلاح کنیم؟
  • چه کنم که در پروژه‌های بعدی و برنامه ریزی‌های بعدی، برآوردها و تخمین‌های بهتری داشته باشم؟

درس بعد را به معرفی کنترل پروژه اختصاص داده‌ایم (و در واقع این درس، مقدمه‌ای برای ورود به بحث کنترل پروژه بود).

خواهیم دید که کنترل پروژه با برنامه‌ریزی گره خورده و یکی از این‌ها بدون دیگری، معنا و هویت پیدا نمی‌کنند.

بعد از خواندن این درس چه کار کنم؟

  می‌توانید بلافاصله در ادامه‌ی این درس، به مطالعه‌ی درسِ تعریف کنترل پروژه بپردازید.

پیشنهاد عضویت در متمم

شما با عضویت ویژه در متمم، می‌توانید به درس‌ها و آموزش‌های بسیاری از جمله موضوعات زیر دسترسی کامل داشته باشید:

  فهرست درس‌های متمم

موضوعات زیر، برخی از درس‌هایی هستند که در متمم آموزش داده می‌شوند:

  دوره MBA (یادگیری منظم درس‌ها)

  فنون مذاکره | مهارت ارتباطی

  تصمیم گیری | تفکر سیستمی

  توسعه فردی | مهارت یادگیری

  مدیریت بازاریابی | دیجیتال مارکتینگ

      شما تاکنون در این بحث مشارکت نداشته‌اید.  

     برخی از دوستان متممی که به این درس علاقه مندند:    امین فردوسی ، سیدمهدی حسینی ، نادر زندرحیمی ، یاور مشیرفر ، محمد رضا صادقی

ترتیبی که متمم برای خواندن مطالب سری مدیریت پروژه های کوچک به شما پیشنهاد می‌کند:

سری مطالب حوزه مدیریت پروژه های کوچک
 

برخی از سوالهای متداول درباره متمم (روی هر سوال کلیک کنید)

متمم چیست و چه می‌کند؟ (+ دانلود فایل PDF معرفی متمم)
چه درس‌هایی در متمم ارائه می‌شوند؟
هزینه ثبت‌نام در متمم چقدر است؟
آیا در متمم فایل‌های صوتی رایگان هم برای دانلود وجود دارد؟

قوانین کامنت گذاری در متمم

11 نکته برای مقدمه‌ای بر برنامه ریزی و کنترل پروژه

    پرطرفدارترین دیدگاه به انتخاب متممی‌ها در این بحث

    نویسنده‌ی دیدگاه : احمد عباسی

    درود . سعی می کنم به سوال های زیر پاسخ بدهم .

    چه محورها و موضوعاتی وجود دارند که برای آنها برنامه ریزی می‌شود؟

    به طور معمول هنگام برنامه ریزی ، پروژه را به ساختار شکست محصول و ساختار شکست کار تقسیم بندی کرده و سپس برنامه ریزی را انجام می دهند که صورت کلی آن به شکل ذیل می باشد .

    مدیریت زمان ( بحث زمان بندی که شامل زمان بندی تک نقطه و سه نقطه ای و تطبیق با پروژه های مشابه و پرسش از نظر کارشناسان خبره )

    مدیریت هزینه ( تخمین از پایین به بالا ، تخمین از بالا به پایین ، بودجه بندی به علاوه ریسک های شناخته شده و ریسک های ناشناخته )

    مدیریت ریسک ( طوفان فکری ، دلفی ، تحلیل SWOT ، تحلیل کمی ریسک با استفاده از پرسشنامه و روش های APA و JSA و FMEA )

    مدیریت منابع ( تسطیح منابع که شامل خرد کردن  و موازی کاری می باشد که حاصل از کاهش پیش نیاز ها و هم نیاز ها در سطوح مختلف پروژه می باشد . )

    مدیریت کیفیت ( تعیین شاخص های کلیدی برای کنترل همسویی محصول نهایی با محصول مورد انتظار مشتری از طریق مدیریت کیفیت جامع )

    مدیریت یکپارچه ( هماهنگی و همسویی به پارامترهای خواسته شده کارفرما و مراحل اجرایی توسط پیمانکار )

    انحراف از برنامه‌ها، به چه علت‌هایی روی می‌دهند؟

    انحراف از برنامه ها عمدتا به دلیل نبود نیروی متخصص ، عدم اشنایی افراد با مراحل اجرایی کار ، نداشتن تخصص فرایند کاری  ، اشتباه و تخمین در برنامه ریزی زمانی و اشتباه در بودجه ریزی و هم چنین عدم شناسایی وضعیت های مبهم و پر خطر یک پروژه

    با چه نوع اقدام‌های اجرایی می‌توان انحراف را جبران کرد؟

    جبران انحراف ها در ایران به طور معمول یا با کاهش کیفیت و تطبیق زمان و بودجه پیش بینی شده پروژه با بودجه هزینه شده در پروژه می باشد یا اینکه با افزایش هزینه سعی بر تطبیق زمانی و کیفیت پروژه با پروژه پیش بینی شده می باشد یا در مورد دیگر با افزایش زمان و ثابت نگه داشتن هزینه پروژه معمولا سعی می شود که خروجی پروژه با خروجی مورد انتظار یکسان باشد .

    چگونه باید مفروضات خود را اصلاح کنیم؟

    هر پروژه منحصر به فرد است و برای هر پروژه برنامه ریزی منحصر به فردی نیازمند است.

    تجربه کاری هر پروژه الزامی برای موفقیت در پروژه های آتی نیست و طبیعت و ماهیت هر پروژه با پروژه های دیگر متفاوت می باشد .

    نبود دانش فنی در یک حوزه می تواند خسارت های جبران ناپذیری به پروژه وارد کند .

    عدم هماهنگی ارتباطات در میان اعضا و ذی نفعان پروژه می تواند مشکلات و تعارضات پروژه را افزایش دهد .

    چه کنم که در پروژه‌های بعدی و برنامه ریزی‌های بعدی، برآوردها و تخمین‌های بهتری داشته باشم؟

    مستند سازی در پروژه ها یکی از اصول مفید برای ثبت اگاهی و تجارب و اطلاعات می باشد که می تواند در پروژه های اتی دیدگاه درست تری به مدیران بدهد .

    هم چنین تعیین شاخص های کلیدی در حوزه های مختلف از جمله منابع انسانی و منابع و تجهیزات و هم چنین ارتباطات و سایر بخش های ذی نفع در یک پروژه می تواند عملکرد واقعی یک جز از سیستم را نشان دهد .

    بودجه بندی و تهیه صورت های مالی در کنترل هزینه ها به مدیران کمک شایانی خواهد کرد .

    مدیریت زمان با استفاده برنامه های موجود مدیریت زمان و هم چنین کنترل پروژه با استفاده از نرم افزار های موجود از مفید ترین روش های کنترل برنامه ریزی می باشد .

    وجود ادبیات مشترک بین ذی نفعان یک پروژه از تعارضات جلوگیری خواهد کرد .

     
    دوست گرامی مشاهده تمرینهای مربوط به این درس، صرفا برای کاربران متمم امکانپذیر میباشد.
    .