Menu
نویسنده مطلب : علیرضا دورباش

مطلب مورد بحث:

بالاخره تعریف کشور توسعه یافته و در حال توسعه چیست؟


از آنجا که معیارهای  همچون تولید ناخالص داخلی، درامد سرانه و حتی ضریب جینی و معیارهایی از این دست، به خوبی نمی­توانند بیانگر کیفیت یک کشور باشند آقای سیمون آنهولت و همکارانش در سایت goodcountry.org هر ساله به بررسی یک سری فاکتور دیگر به منظور رده بندی کشورها هستند که به گفته خودشان تعریف جدیدی از کشور خوب است که نه به معنای قضاوت اخلاقی در خصوص کشورها بلکه به معنای توجه به  مشارکت کشورها در توسعه انسانیت می ­باشد. کشوری که در پی خدمت به مردم کشورش می­ باشد اما بدون آسیب رساندن به مردمان سایر کشورها بلکه ترجیحا با پیشبرد منافع مردمان سایر کشورها. بر همین اساس در این سایت، شاخص کلی کشور خوب تبیین شده است که به دنبال بحث و بررسی در خصوص این موضوع است که کشورها در این جهان چه نقشی دارند، آیا تنها در خدمت منافع سیاستمداران، کسب و کارها و شهروندان خود هستند یا اینکه به طور فعالی برای تمام انسانها و کل این سیاره زمین، کار می­کنند. معیار کشور خوب، آنچه کشورها در خانه خود انجام می ­دهند را نمی ­سنجد، نه به این علت که این اقدامات مهم نیستند بلکه به این سبب که در حال حاضر، این اقدامات توسط شاخص­ های موجود به خوبی بررسی و سنجش می­ شوند. آنچه معیار کشور خوب به دنبال آن است شروع یک مباحثه جهانی پیرامون این موضوع است که چگونه کشورها می­توانند بین وظایف خود در قبال شهروندانشان و مسئولیتشان در قبال جهانی گسترده تر، تعادلی ایجاد کنند زیرا این موضوع برای آینده انسانیت و سلامت سیاره ما حیاتی است. این شاخص که از سال ۲۰۱۵ معرفی شد هر ساله بازبینی می­شود و رتبه کشورهای مختلف بر اساس مجموع ۷ دسته معیار کلی، محاسبه و گزارش می­شود در آخرین نسخه این شاخص کشورهای هلند؛ سوییس، دانمارک، فنلاند، آلمان، سوئد، ایرلند، انگلستان، اتریش و نروژ در مقام­های اول تا دهم قرار گرفته اند. این ۷ دسته معیارکلی عبارتند از ۱- علم و فناوری، ۲- فرهنگ ۳- امنیت و صلح جهانی ۴- مرتبه جهانی ۵- سیاره و آب و هوا
۶- ثروت و برابری و ۷- بهداشت و سلامت
کشورها متناسب با GDP و اندازه اقتصاد خود، بر اساس مجموع کسر امتیازاتی که در هر یک از دسته شاخص ها دریافت می کنند رتبه بندی می گردند (هر دسته شاخص شامل ۵ شاخص است که هر کشور حداکثر می تواند در ۲ تا از این شاخص ها امتیازدهی نشده باشد). رتبه کلی کشورها نیز بر مبنای میانگین رتبه آنها در هر یک از دسته ها می باشد. در حالتی که رتبه کلی دو کشور مساوی شود، کشوری که دارای پایین ترین رتبه در یک از دسته شاخص ها باشد، در جایگاه پایین تری قرار می گیرد. رتبه کلی بر اساس داده های سال ۲۰۱۴ می باشد که همه ساله بازبینی می شود. در ادامه به جزییات هر یک از این شاخص ها اشاره می شود
۱-    مشارکت در دانش و فناوری شامل:
–        تعداد دانشجویان بین المللی: تعداد دانشجویان بین المللی که (بر اساس آمار UNESCO) در آن کشور تحصیل می کنند البته متناسب با اندازه اقتصاد آن کشور
–        صادرات مجلات: صادرات مجلات و روزنامه های علمی دوره ای (بر اساس ITC) البته متناسب با اندازه اقتصاد آن کشور
–        انتشارت بین المللی: تعداد مقالات چاپ شده در مجلات بین المللی (بر اساس SCImago) البته متناسب با اندازه اقتصاد آن کشور
–        جوایز نوبل: تعداد جوایز نوبل کسب شده توسط شهروندان آن کشور و یا دانش آموختگان موسسات علمی ان کشور تا سال ۲۰۱۴ البته متناسب با اندازه اقتصاد آن کشور
–        پتنت ها: تعداد پتنت های بین المللی (بر اساس  WIPO) البته متناسب با اندازه اقتصاد آن کشور
۲-    مشارکت در فرهنگ
–        صادارت کالاهای نوآورانه: مقدار صادارت کالاهای نوآورانه (دسته بندی گزارش اقتصاد نوآورانه UNCTAD) البته متناسب با اندازه اقتصاد آن کشور
–        صادارت خدمات نوآورانه: مقدار صادارت خدمات نوآورانه (بر اساس تجارت خدمات موسسه ITC دسته بندی های ۱۰ و ۱۱) البته متناسب با اندازه اقتصاد آن کشور
–        وجوه معوقه UNESCO به صورت درصد مشارکت: وجوه معوقه UNESCO به صورت درصد مشارکت (نشانگر منفی)
–        آزادی جابجایی یا محدودیت ویزا: تعداد کشورها و سرزمین های که شهروندان آن کشور می توانند بدون ویزا به آن وارد شوند (بر اساس Henley & Partners )
–        آزادی مطبوعات: آزادی مطبوعات (بر اساس میانگین امتیاز گزارشگران بدون خانه زادی به عنوان نشانگرهای منفی)
۳-    مشارکت در امنیت و صلح جهانی
–        نیروهای حافظ صلح: تعداد نیروهای حافظ صلحی که برای ماموریت های UN به خارج از کشور فرستاده می شوند؛ البته متناسب با اندازه اقتصاد آن کشور
–        درصد مشارکت در بدهی های موقه به بودجه عمیات های حفظ صلح سازمان ملل: (نشانگر منفی)
–        درگیری های خشونت آمیز بین المللی: تعداد تلفات در خشونت های برنامه ریزی شده بین المللی (تعداد تلفات در هر درگیری تقسیم بر تعداد کشورهای درگیر در نزاع بر اساس UCDP/PRIO) و البته متناسب با اندازه اقتصاد آن کشور (نشانگر منفی)
–        متخصصان سلاح: تعداد متخصصان اسلحه و مهمات، (بر اساس  ITC) البته متناسب با اندازه اقتصاد آن کشور (نشانگر منفی)
–        امنیت اینترنت: امتیاز شاخص امنیت سایبری اینترنت (بر اساس ITU)
4-    مشارکت در رده جهانی
–        خیریه دادن: درصدی از شهروندان که به خیریه ها کمک می کنند (بر اساس آمار موسسه Charities Aid ) به عنوان معیاری از نگرش جهان-شهروندی
–        تعداد پناهندگان پذیرفته شده: تعداد پناهندگانی که توسط آن کشور پذیرفته شده اند (بر اساس UNHCR) البته متناسب با اندازه اقتصاد آن کشور
–        تعداد پناهندگان ایجاد شده: تعداد پناهندگان آن کشور در خارج مرزهایش (بر اساس UNHCR) البته متناسب با اندازه اقتصاد آن کشور
–        نرخ تولد: نرخ تولد در جمعیت (بر اساس آمار بانک جهانی به عنوان معیاری منفی)
–        تعداد قطعنامه­های امضا شده سازمان ملل: تعداد قطعنامه­های سازمان ملل که تا سال ۲۰۱۴ توسط آن کشور امضا شده است به عنوان نشانه ای از اقدامات دیپلماتیک و حل صلح آمیز مناقشات
۵-    مشارکت در سیاره و آب و هوا
–        این معیار شامل اموری نظیر ردپای اکولوژی به عنوان معیاری منفی، خلق مجدد جنگل از سال ۱۹۹۲، انتشار دی اکسید کربن، صادرات حشرکش های خطرناک و مصرف مواد از بین برنده ازن به عنوان معیاری منفی می­باشد.
۶-    مشارکت در ثروت و برابری
–        این معیار شامل تجارت باز، داوطلبان سازمان ملل از این کشور، اندازه بازار مشروع متناسب با اندازه اقتصاد آن کشور و جریان سرمایه گذاری مستقیم خارجی می­باشد
۷-    مشارکت در بهداشت و سلامت
–        کمک های غذایی متناسب با اندازه اقتصاد آن کشور ، صادرات مواد دارویی متناسب با اندازه اقتصاد آن کشور، مقادیر اهدا داوطلبانه به سازمانی جهانی غذا، کمک های خیریه به امور انسانی متناسب با اندازه اقتصاد آن کشور و تبعیت از قوانین بهداشت بین الملل
جالب است بدانیم که ایران طبق این معیارها، در کل بین ۱۶۳ کشور در رتبه ۱۳۱ قرار دارد و بدترین رتبه ایران در بخش فرهنگ یعنی ۱۵۷ ام و بهترین رتبه ایران ۶۸ ام در بخش مرتبه جهانی می باشد که اصلا زیبنده ایران و ایرانیان نیست
https://goodcountry.org/index/results 

 
 

 

برخی از سوالهای متداول درباره متمم (روی هر سوال کلیک کنید)

متمم چیست و چه می‌کند؟ (+ دانلود فایل PDF معرفی متمم)
چه درس‌هایی در متمم ارائه می‌شوند؟
هزینه ثبت‌نام در متمم چقدر است؟
آیا در متمم فایل‌های صوتی رایگان هم برای دانلود وجود دارد؟