Menu


شغل تولید محتوا | انتظار ما از کارشناس تولید محتوا چیست؟


شغل تولید محتوا چیست؟ کارشناس تولید محتوا چه ویژگی هایی دارد؟

طی سال‌های اخیر،‌ شغل تولید محتوا از رونق خوبی برخوردار بوده است.

حضور گسترده‌ی کسب و کارها در وب و شبکه های اجتماعی و استفاده از سایت و وبلاگ برای معرفی و فروش محصولات باعث شده که نیاز به تولید محتوا هم بیش از هر زمان دیگری احساس شود.

این درس به برخی از پرسش‌های رایج در زمینه‌ی شغل تولید محتوا پرداخته و پاسخ‌هایی را برای آن‌ها مطرح کرده است. با توجه به گستردگی این شغل و عمومی بودن سوال‌ها، نمی‌توانیم ادعا کنیم که پاسخ‌های مطرح‌شده، کامل و بی‌نقص هستند؛ اما می‌توانند نقطه‌ی شروع خوبی برای مطالعه و یادگیری و نیز جستجوهای بیشتر باشند.

تلاش ما بر این بوده که نکات، پرسش‌ها و پاسخ‌های مطرح‌شده، برای دو گروه از مخاطبان مفید باشد. گروه نخست، کسانی هستند که شغل تولید محتوا را برای خود انتخاب کرده‌اند (یا قصد دارند انتخاب کنند) و گروه دوم، شرکت‌ها و کسب و کارهایی که می‌خواهند فرد یا افرادی را به عنوان کارشناس تولید محتوا استخدام کنند.

آن‌چه در ادامه می‌خوانید:

آیا تولید محتوا، فقط شامل تولید محتوای الکترونیکی و دیجیتال است؟

کارشناس تولید محتوا باید چه مهارتهایی داشته باشد؟

آیا کارشناس تولید محتوا باید استراتژی محتوا و بازاریابی محتوا هم بداند؟

نقاط قوت و ضعف شغل تولید محتوا چیست؟

استراتژی موفقیت در بازار کار تولید محتوا

فاکتورهای کلیدی موفقیت در شغل تولید محتوا چه هستند؟

درآمد کار تولید محتوا چقدر است؟

چه رشته هایی با تولید محتوا در ارتباط هستند؟

دو نکته مهم برای استخدام تولیدکننده محتوا

آیا تولید محتوا، فقط شامل تولید محتوای الکترونیکی و دیجیتال است؟

اگر محتوا (Content) را به معنای عام آن در نظر بگیریم، باید بگوییم که محتوای الکترونیکی یا محتوای دیجیتال، صرفاً یکی از انواع محتواست و کسی که یک بروشور کاغذی، یک آگهی مکتوب، یک مقاله در روزنامه یا یک پوستر بزرگ برای تبلیغات محیطی طراحی و تولید می‌کند، تولیدکننده محتوا محسوب می‌شود.

اما محتوا یک معنای خاص هم دارد و این معنا، همان چیزی است که طی سال‌های اخیر بیشتر رواج یافته است. در این معنای خاص، تمرکز اصلی روی محتواهایی است که روی بستر دیجیتال جا‌به‌جا می‌شوند و رسانه های دیجیتال، وظیفه‌ی توزیع و ترویج آن‌ها را بر عهده دارند.

در این معنای خاص، وقتی از تولید محتوا صحبت می‌کنیم معمولاً منظورمان محتوایی است که از طریق یکی از کانال‌های زیر عرضه می‌شود:

  • وبسایت‌ها و وبلاگها
  • شبکه های اجتماعی (از جمله فیس‌بوک، اینستاگرام، لینکدین و یوتیوب)
  • نرم افزارهای پیام رسان (مثل تلگرام یا واتساپ)

این محتوا می‌تواند به شکل‌های مختلف از جمله متنی، عکس، کارهای گرافیکی، ویدئو، فایل صوتی و پادکست باشد.

[ مطالعه‌ی بیشتر: تعریف محتوا چیست؟ ]

کارشناس تولید محتوا باید چه مهارتهایی داشته باشد؟

پاسخ این پرسش بستگی به این دارد که قرار باشد محتوا در چه فرمت‌هایی تولید شود.

مثلاً ممکن است یک کارشناس تولید محتوا در یک سایت خبری سال‌ها به تولید محتوا بپردازد و حتی یک بار هم، به سراغ نرم افزاری مانند Adobe Premiere (برای ویرایش فیلمها و کلیپها) نرود. اما کسی که برای تولید محتوا در یک کارخانه استخدام شده، همان روز اول مجبور باشد یک کلیپ ویدیویی را تنظیم و ویرایش کند.

با این حال، برخی مهارتها هستند که تقریباً از همه‌ی کارشناسان تولید محتوا انتظار می‌رود در آن‌ها قوی باشند و اگر می‌خواهید در زمینه‌ی محتوا فعالیت کنید، مناسب است برای یادگیری آن‌ها وقت بگذارید و برنامه ریزی کنید:

نویسندگی | مهارت در نگارش و تنظیم محتوای متنی

این همان چیزی است که در زبان عمومی‌تر، گاهی آن را با عنوان توانایی محتوا نویسی مطرح می‌کنند.

نگارش متن روان به زبان مخاطب (مثلاً فارسی) مهارتی است که به هیچ بهانه‌ای نمی‌توانید از زیر آن شانه خالی کنید؛ حتی اگر کار تخصصی شما تولید محتوای صوتی یا تصویری باشد.

فرض کنید لازم بشود متن یک پادکست یا مصاحبه ویدیویی را پیاده‌سازی کنید، شما نمی‌توانید به کارفرمای خود بگویید که کار تخصصی من، صدا است و حالا باید یک نفر را استخدام کنید که بر نگارش و ویرایش فارسی مسلط باشد.

[  تسلط کلامی ]

[  هوش کلامی ]

[  ظرافت‌های کلامی ]

[  چالش نوشتن ]

آشنایی با زبان انگلیسی

شما برای مطالعه و تحقیق، ناگزیرید با زبان انگلیسی آشنا باشید.

آشنا بودن با انگلیسی برای این نیست که به ماشین ترجمه تبدیل شوید (چنین کاری را چند سال بعد ماشین‌ها انجام می‌دهند و شما بیکار خواهید ماند). بلکه برای این است که دسترسی شما به منابع دست اول آسان‌تر شود و نیز این‌که بتوانید روندهای عمومی صنعت محتوا را در سطح جهان تعقیب کنید.

شما نیاز دارید که افراد و مجموعه‌های متعددی را به عنوان الگو و بنچمارک خود انتخاب کرده و دائماً آن‌ها را رصد کنید و قانع‌شدن به یک زبان بومی، قطعاً دانش و تجربه‌ی شما را بسیار محدود خواهد کرد.

[  مطالب متمم درباره زبان انگلیسی ]

آشنایی با نرم افزارهای خانواده آفیس

خانواده نرم افزارهای مایکروسافت، متنوع هستند و برنامه‌های گوناگونی را شامل می‌شوند.

اما می‌توان گفت نرم افزارهای زیر، حداقل چیزی هستند که انتظار می‌رود یک فعال تولید محتوا با آن‌ها آشنا باشد:

نیاز به خانواده‌ی آفیس واضح‌تر از‌ آن است که لازم باشد هرگونه توضیح بیشتری برای متقاعد کردن شما ارائه کنیم.

آشنایی با حداقل یک سیستم مدیریت محتوا

معمولاً برای نگهداری و مدیریت و انتشار محتواهای خود در فضای وب، به سیستم مدیریت محتوا یا Content Management System نیاز دارید.

CMS‌های بسیاری در دنیا وجود دارند که یکی از معروف‌ترین آن‌ها وردپرس (WordPress) است (هسته‌ی اصلی متمم هم بر WordPress بنا شده است). اما دنیای CMS‌ها بسیار بزرگ‌تر است و گزینه‌هایی مثل Joomla و Drupal را هم شامل می‌شود.

آشنایی با CMS صرفاً یک بحث تکنیکی نیست؛ بلکه شهود شما را نسبت به محتوا و مدیریت محتوا افزایش می‌دهد و باعث می‌شود درک بهتری از ظرفیت‌ها و محدودیت‌های نشر و مدیریت محتوا داشته باشید.

بنابراین، حتی به فرض محال، اگر محتوا را از شما بگیرند و بگویند همیشه خودمان آن را منتشر می‌کنیم، هم‌چنان یادگیری و تسلط بر یک سیستم CMS می‌تواند برای شما مفید باشد.

آشنایی با حداقل دو ابزار گرافیکی

اگر کار شما تولید محتوای گرافیکی و بصری باشد، قاعدتاً باید در نرم‌افزارهایی مانند Photoshop و Illustrator و CorelDraw و … حرفه‌ای باشید.

اما حتی اگر کار تخصصی شما گرافیک نباشد، هم‌چنان لازم است بتوانید در حد مقدماتی کارهای گرافیکی خودتان را سر و سامان دهید (نمی‌توانید برای یک Thumbnail کوچک کنار مطلب‌تان یا رسم یک نمودار کوچک، به سراغ گرافیست حرفه‌ای بروید).

شما دو نوع کار گرافیکی خواهید داشت.

نوع اول چیزی است که اصطلاحاً Raster نامیده می‌شود و از جنس کار با پیکسل‌هاست. فتوشاپ بی‌تردید بهترین گزینه برای این نوع کارهای گرافیکی است.

اما بعضی کارهای شما هم با خط و دایره و اشکال هندسی است که اصطلاحاً کار Vector نامیده می‌شود و فتوشاپ برای آن‌ها طراحی نشده است (مثلاً ترسیم نمودار فروش یا چارت سازمانی یا سایر کارهای هندسی).

حتی اگر نرم افزارهایی مثل CorelDraw و Illustrator برای شما دشوار هستند، باید حداقل یاد بگیرید کارتان را با نرم افزارهای دم‌دستی‌تر مانند پاورپوینت یا Visio راه بیندازید (این روش، حرفه‌ای نیست؛ اما خیلی وقت‌ها کارتان را راه می‌اندازد).

به طور خلاصه، شما باید بتوانید یک عکس را در حد بسیار ابتدایی ادیت کنید و نیز باید بتوانید یک فرایند یا چارت سازمانی را هم، به هر شکل و با هر ابزاری که می‌توانید ترسیم کنید.

جستجوی حرفه‌ای در وب و شبکه های اجتماعی

از یک کارشناس تولید محتوا انتظار می‌رود بتواند با سرعت و دقت، مطالب موجود در وب و شبکه های اجتماعی را جستجو کرده و محتواهای مد نظر خود را پیدا کند.

شما برای مطالعه و تحقیق، بررسی فعالیت رقبا و جستجوی کسانی که مطالب‌تان را کپی می‌کنند، به مهارت جستجو نیازمندید. ضمن این‌که هر چقدر جستجو را بهتر بشناسید، خودتان هم می‌توانید محتواهایی تولید کنید که سریع‌تر و ساده‌تر پیدا شوند.

[  جستجوی حرفه ای با گوگل ]

توانایی تنظیم تقویم محتوا

تنظیم تقویم محتوا به این معنا نیست که یک جدول داشته باشید و آن را به هر شکلی که خواستید پر کنید (البته همین کار هم مفید است؛ اما فایده‌ی آن حداقلی است).

تقویم محتوا ابزاری برای نظم بخشیدن به کار شما، پیگیری اثربخشی فعالیت‌های قبلی و نیز برنامه ریزی برای بازنگری در محتواهای منتشر شده است.

استفاده‌ی حرفه‌ای از تقویم محتوا، کار تولید محتوا را برای شما از یک مجموعه فعالیت به یک پروژه تبدیل می‌کند و کیفیت و کمیت کارتان را بهبود می‌بخشد.

[  تقویم محتوا چیست و چرا برای تولید محتوا ضروری است؟ ]

سئو و بهینه سازی برای موتورهای جستجو

واقعیت سخت و چالش‌برانگیز برای تولیدکننده محتوا این است که محتوایی که موتورهای جستجو آن را پیدا نکنند، با محتوایی که تولید نشده و هنوز در مغز شماست، تفاوت چندانی ندارد.

بنابراین لازم است که اصول سئو در تولید محتوا رعایت شود.

تا همین چند سال قبل، سئو یک کار و تخصص مستقل محسوب می‌شد و تولیدکنندگان محتوا صرفاً دغدغه‌ی تولید محتوا را داشتند. اما با افزایش بی‌سابقه‌ی تولید محتوا که می‌توان آن را شوک محتوا نامید، ماجرا فرق کرده است.

تولیدکننده محتوا باید از همان ابتدا اصول سئو را رعایت کند و بعد از نشر محتوا هم دائماً برای بهینه سازی آن وقت بگذارد. در غیر این صورت، هیچ تضمینی وجود ندارد که محتوایی که امروز به سادگی در صفحه اول گوگل حضور دارد، ماه دیگر هم همین جایگاه را داشته باشد.

شکل ساده‌تر SEO هم، SMO یا Social Media Optimization است. شبکه های اجتماعی، الگوریتم‌های پیچیده‌ی جستجو ندارند و صرفاً بر پایه‌ی اصول اولیه‌ی جستجو و موتورهای پیشنهادکننده نسبتاً ساده بنا شده‌اند.

بنابراین اصول و تکنیک‌های SMO و SEO شباهت چندانی با هم ندارند؛ اما دغدغه‌ی هر دو آن‌ها یکی است: اینکه محتوای شما هنگام جستجو، یافته شود.

هر چه بر این مهارت‌ها مسلط‌تر باشید، در شغل تولید محتوا موفق‌تر خواهید بود.

[  سئو چیست؟ ]

[  اهمیت سئو ]

[  تکنیک های حضور در صفحه اول گوگل ]

آیا کارشناس تولید محتوا باید استراتژی محتوا و بازاریابی محتوا هم بداند؟

اگر در یک تیم بزرگ چند ده نفری فعالیت می‌کنید که تعداد زیادی کارشناس تولید محتوا زیر نظر یک مدیر ارشد محتوا (CCO یا Chief Content Officer) فعالیت می‌کنند، احتمالاً کسی از شما انتظار نخواهد داشت که نقش استراتژیست محتوا را هم ایفا کنید و بر استراتژی محتوا و بازاریابی محتوایی مسلط باشید.

اما غالب موقعیت های شغلی که برای کارشناس تولید محتوا تعریف می‌شود، در کسب و کارهای کوچک و متوسط است. مجموعه‌هایی که یک یا نهایتاً دو نفر را به عنوان کارشناس محتوا استخدام می‌کنند و از‌ آن‌ها انتظار دارند که همه‌ی فعالیتهای دیجیتال مارکتینگ را بر عهده بگیرند.

در چنین شرایطی، حتی اگر رسماً هم در شرح شغل کارشناس محتوا، اشاره‌ای به استراتژی محتوا و بازاریابی محتوا نشود، در عمل از شما انتظار می‌رود تا حدی با این تخصص‌ها آشنا باشید.

بنابراین می‌توان گفت آشنایی با این حوزه‌ها، نوعی وجه تمایز و مزیت رقابتی محسوب شده و جایگاه شما را نزد کارفرما ارتقا می‌دهد.

اگر خواستید برای یادگیری استراتژی محتوا و بازاریابی محتوایی وقت بگذارید، ابتدا به سراغ ابزارها و مهارت‌ها و مطالبی بروید که به شما در تحلیل رقبا و نیز آنالیز و تحلیل محتوا کمک کند.

در واقع حداقل انتظاری که از شما می‌رود این است که:

  • بتوانید یک قطعه محتوا (متن، ویدئو،‌ صوت یا …) را تحلیل کرده و نقاط قوت و ضعف آن را استخراج کنید.
  • مجموعه کارهای یک تولیدکننده محتوا را بررسی کرده و نقاط قوت، ضعف، محورهای فعالیت، و اهداف و برنامه های توسعه احتمالی آن تولیدکننده را با خطای کم تشخیص دهید.

نقاط قوت و ضعف شغل تولید محتوا چیست؟

کسانی که می‌خواهند تولید محتوا را به عنوان یک شغل انتخاب کنند، معمولاً این سوال را می‌پرسند که این شغل چه نقاط قوت و ضعفی دارد.

طبیعی است این سوال را از هر فرد یا مجموعه‌ای بپرسید، جواب متفاوتی دریافت خواهید کرد و نمی‌توان انتظار داشت که با یک پاسخ واحد روبرو شوید. با این مقدمه، باید بگوییم که متمم موارد زیر را از جمله نقاط قوت و فرصت‌های موجود در شغل تولید محتوا می‌داند:

تقاضای بسیار زیاد: حتماً مشاهده کرده‌اید که سایت‌ها و شبکه‌های اجتماعی از آگهی های دعوت به همکاری و استخدام محتوانویس و تولیدکننده محتوا پر شده‌اند و با توجه به توسعه‌ی روزافزون فضای دیجیتال و افزایش نفوذ اینترنت، وب و شبکه‌های اجتماعی، به‌نظر نمی‌رسد که در کوتاه‌مدت تغییری در این روند حاصل شود.

امکان دورکاری و کار پاره وقت: کسانی که به هر علت، محدودیت‌هایی دارند و ترجیح می‌دهند به شکل دورکار یا پاره وقت فعالیت کنند، تولید محتوا را شغل مناسبی برای خود خواهند یافت. در این شغل، خروجی در مقایسه با حضور و غیاب و کار تمام وقت، اهمیت بسیار بیشتری دارد و همین مسئله باعث می‌شود که کارفرما، انعطاف‌پذیری بیشتری از خود نشان دهد و به سادگی تولید محتوا به صورت دورکاری یا پاره وقت را بپذیرد.

دوام نسبتاً بالا: در شرایطی که بسیاری از شغل‌ها به تدریج معنای خود را از دست داده‌اند و هر سال، می‌بینیم که صنف‌های تازه‌ای، به جمع اصناف تضعیف‌شده و تعطیل‌شده اضافه می‌شوند، صنعت محتوا و شغل تولید محتوا رونق بیشتری به دست آورده و می‌توان حدس زد که اگر کسی امروز یادگیری تولید محتوا به شکل تخصصی را آغاز کند، حداقل پنج سال بعد هم هنوز شغل خواهد داشت و آموخته‌های امروز – به شکل مستقیم یا غیرمستقیم – به‌کار او خواهد آمد.

نیاز به سرمایه‌ی اولیه‌ی کم: تولید محتوا به یک موبایل و یک کامپیوتر نیاز دارد و در طول مسیر هم، هزینه‌ی اصلی شما، هزینه‌ای است که برای دسترسی به منابع مختلف پرداخت می‌کنید. البته این‌که یک کار به سرمایه‌ی اولیه‌ی کمی نیاز دارد، به معنای سادگی آن نیست؛ بلکه صرفاً نشان می‌دهد که به خاطر محدودیت مالی، در گام نخست آن متوقف نخواهید شد (= احتمالاً قرار است در گام‌های بعدی، به خاطر تلاش کم یا خلاقیت کم یا رعایت نکردن اصول حرفه‌ای متوقف شوید).

در کنار این نقاط قوت، نقاط ضعف و تهدیدهایی هم برای موقعیت شغلی تولید محتوا متصور است که مهم‌ترین آن‌ها را می‌توان تعداد بسیار زیاد تولیدکنندگان محتوا و دیوارهای ورود بسیار کوتاه به این حوزه دانست. به بیان دیگر، تولید محتوا امروز دیگر مصداق اقیانوس آبی محسوب نمی‌شود و به تدریج رنگ این صنعت، به سُرخی گراییده است.

این روزها اگر چشمان خود را ببندید و دست‌تان را دراز کنید، به احتمال زیاد نخستین موجودی که شکار خواهید کرد، یک تولیدکننده محتواست (یا مدعی است که چنین تخصصی دارد). بنابراین در مقابل تقاضای زیاد که یک فرصت محسوب می‌شود، باید به خاطر داشته باشید که با عرضه زیاد هم روبرو هستید و لازم است حتماً استراتژی تمایز را به شکلی حرفه‌ای طراحی و اجرا کنید. در غیر این صورت، در میان انبوه کسانی که مدعی این حرفه هستند، گم و ناپدید خواهید شد.

استراتژی موفقیت در بازار کار تولید محتوا

اگر بخواهیم به زبان مایکل پورتر صحبت کنیم، باید بگوییم که استراتژی ارزان فروشی و پایین‌ترین قیمت بعید است بتواند برای شما رشد و موفقیت به همراه بیاورد.

هر چقدر هم هزینه‌های خود را کاهش داده و قیمت رقابتی‌تری پیشنهاد دهید، باز هم کسانی هستند که می‌توانند محتوایی ارزان‌تر (و البته بی‌کیفیت‌تر) تولید کنند و کسی که به سراغ قیمت پایین رفته، قاعدتاً آن‌قدر دغدغه‌ یا درکی از کیفیت ندارد که متوجه این مسئله بشود.

اجرای استراتژی تمایز هم به صورت گسترده در همه‌ی حوزه‌ها ساده نیست. پس منطقی‌تر است استراتژی تمرکز را با تمایز همراه کرده و برای یک یا چند سگمنت مشخص کار کنید.

مثلاً کسی که به صورت تخصصی برای معرفی استارت آپ‌ها محتوا تولید می‌کند یا بلاگر تخصصی در زمینه‌ی محصولات غذایی یا آرایشی و بهداشتی است از کسی که مدعی است «به صورت کلی، متخصص تولید محتواست» شانس موفقیت بیشتری دارد.

انتخاب استراتژی تمایز + تمرکز باعث می‌شود که به تدریج شناخت بهتری از پرسونای مخاطب پیدا کنید و گام به گام، به جامعه‌ی مخاطبان خود نزدیک‌تر شوید.

در این شرایط، حتی اگر رقبای تازه‌ای وارد بازار شوند، شما به خاطر این آشنایی و تجربه‌ی تعامل با یک سگمنت خاص، فاصله‌ی قابل‌توجهی با او خواهید داشت.

فاکتورهای کلیدی موفقیت در شغل تولید محتوا چه هستند؟

در این زمینه، هیچ فهرستی را نمی‌توان یک فهرست کامل دانست. ضمن این‌که تفاوت در سلیقه‌ها و تجربه‌ها هم می‌تواند باعث شود که هر فرد یا مجموعه‌ای، فهرست متفاوتی تنظیم کند.

اما متمم بر اساس تجربه‌ی خود، موارد زیر را از جمله مهم‌ترین فاکتورهای کلیدی موفقیت در شغل تولید محتوا می‌داند:

درگیر کردن مخاطب

در تولید محتوا، هیچ چیز مهم‌تر از درگیر کردن مخاطب (Engagement) نیست: این‌که اگر مطلبی را در اینستاگرام منتشر می‌کنید، مخاطب به راحتی و با کشیدن یک انگشت از روی آن عبور نکند؛ اگر مقاله‌ای می‌نویسید، مخاطب آن را در میانه‌ی راه، نبندد و رها نکند؛ اگر پیشنهاد می‌کنید مخاطب دیدگاهش را مطرح کند، مخاطب آن‌قدر برایتان ارزش قائل شود که این کار را انجام دهد.

به جرأت می‌توان گفت تولیدکننده محتوا اگر نتواند مخاطب را Engage کند، آینده شغلی او در تولید محتوا مبهم است.

تازگی و اوریجینال بودن

در فضایی که تولیدکنندگان اوریجینال محتوا هم درگیر رقابت شدید با یکدیگر هستند، این اشتباه است که فکر کنید می‌توانید با بریدن و چسباندن مطالب این و آن، و سر هم کردن حرف‌هایی که مخاطبان پیش از این بارها دیده و شنیده‌اند، جایگاهی برای خود دست و پا کنید.

یکی از کلیدهای موفقیت در تولید محتوا این است که بتوانید ادعا کنید با هر مطلبی که منتشر می‌کنید، چیزی به دنیای دیجیتال افزوده‌اید که پیش از شما وجود نداشته است.

نگاه بلندمدت

به سادگی می‌توانید تیتری برای مطلب خود انتخاب کنید که مخاطب به کلیک کردن روی آن وسوسه شود. یا عکسی برای پست اینستاگرام خود بسازید که هر بیننده‌ای به خواندن کپشن (توضیح) پست ترغیب شود.

ساختن یک کلیپ چند دقیقه‌ای هم که بیننده را از ابتدا تا انتها میخکوب‌ کند دشوار نیست.

اما هنر این است که محتوای شما چنان اعتماد مخاطب را جلب کند که او روی دهمین و صدمین مطلب شما هم، با شوق کلیک کند و بداند که مطلب مفیدی خواهد یافت (و معمولاً نگاه‌بلندمدت شما را از شیرین‌کاری‌ها و ترفندهای کوتاه‌مدت دور می‌کند).

نگاه بلندمدت باعث می‌شود که برند تولیدکننده‌ی محتوا از پیام محتوا پیشی بگیرد و مخاطب بگوید «این مطلب/سایت/اکانت را همیشه می‌بینم/می‌خوانم، چون تولیدکننده‌اش را می‌شناسم و به او اعتماد دارم.»

رعایت اخلاق و حرفه‌ای‌گری

وقتی از تولید محتوا حرف می‌زنیم، یعنی متوجه هستیم که محتوا هم مثل یک کالا است. کپی محتوای دیگران بدون اشاره به منبع، درست مانند این است که کالایی را از فروشگاه کسی دزدیده باشید.

هم‌چنین معرفی نکردن منابع برتر به مخاطب، درست مانند این است که مخاطب را در سلول زندانی کرده باشید و اصرار کنید که جهان را از دریچه‌ای که شما برایش ساخته‌اید ببیند.

علاوه بر این‌ها، کاهش دقت یک خبر برای افزودن جذابیت به آن، خیانت به اصول علمی و نیز اعتماد مخاطب است.

بی‌توجهی به اخلاق حرفه‌ای می‌تواند در کوتاه‌مدت، رشد سریعی را برای شما رقم بزند؛ اما سقوط شما را هم به همان میزان سریع‌تر خواهد کرد.

به‌طور کلی می‌توان گفت در بلندمدت، کسانی در صنعت تولید محتوا باقی می‌‌مانند که اخلاق را رعایت کرده و اصول حرفه ای گری را به رسمیت بشناسند.

لازم به تأکید است که علاوه بر حرفه‌ای گری در صنعت، در مقیاس کوچک‌تر هم باید حرفه‌ای بودن در تعامل با همکاران را بیاموزید که چون پیش از این به آن پرداخته شده از تکرار آن نکات خودداری می‌کنیم.

[  حرفه ای گری در محیط کار ]

مدیریت زمان و انضباط شخصی

مدیریت زمان و نظم شخصی از دو جهت می‌تواند به شما کمک کند.

نخست این‌که ذات کار تولید محتوا، کاری وابسته به زمان است و کمی دیرتر یا زودتر منتشر شدن یک محتوا، می‌تواند روی موفقیت آن تأثیر منفی بگذارد.

دومین مسئله هم به ماهیت کار تولید محتوا باز می‌گردد. تولید محتوا بیشتر شبیه دوِ ماراتن است تا دوِ سرعت.

در طول این مسیر، بارها مجبور می‌شوید بدون نتیجه و دستاورد بیرونی، هم‌چنان تلاش کرده و انگیزه خود را حفظ کنید تا در نقطه‌ای دورتر، نشانه‌های اولیه‌ی موفقیت و پیروزی را ببینید.

در واقع این انگیزه درونی است که می‌تواند شما را به پیش ببرد و انگیزاننده‌های بیرونی – بر خلاف آن‌چه در نگاه نخست به نظر می‌رسد – حداقل در اوایل مسیر چندان زیاد نیستند.

کسانی که انضباط شخصی بالایی داشته باشند، مستقل از محرک‌ها و مشوق‌های بیرونی،‌ می‌توانند به برنامه بلندمدت خود وفادار مانده و مسیر حرکت را تا رسیدن به موفقیت‌ها و دستاوردهای ملموس ادامه دهند.

[  مدیریت زمان ]

[  انضباط شخصی ]

سنجش عملکرد و مستندسازی

شما باید بتوانید آموخته‌های خود را از هر پروژه، طبقه‌بندی و تفسیر کرده و مستند کنید. این مستندسازی، ممکن است در قالب تهیه چک لیست، دستورالعمل، گزارش‌های متنی یا جدول‌های آماری انجام شود.

اگر به اندازه‌ی کافی مستندسازی انجام ندهید، تجربه‌هایتان از کاری به کار دیگر منتقل نمی‌شود و کیفیت تولید محتوای شما بهبود چندانی نخواهد یافت.

وقتی از مستندسازی حرف می‌زنیم، تمام آن‌چه در سیستمهای کنترل مدیریت مطرح شده مد نظر است.

یعنی باید درک خوبی از شاخص داشته باشید و بتوانید شاخص های کلیدی عملکرد (KPI) را در کار خودتان تشخیص داده و تعریف کنید.

سپس با اندازه‌گیری و کنترل دقیق این شاخص‌ها، ببینید چه کارهایی را درست انجام داده‌اید و چه تغییراتی را باید در فرایند تولید محتوا لحاظ کنید.

سرویس هایی مثل کنسول سرچ گوگل، گوگل آنالیتیکس و انواع گزارش‌هایی که پلتفرم های اجتماعی در اختیار شما قرار می‌دهند، فقط زمانی ارزش دارند که درک خوبی از مفاهیم کنترل داشته باشید و مقید باشید که نتایج را مستندسازی کنید.

در غیر این صورت، فقط در مجموعه‌ای از اعداد گم می‌شوید و در نهایت، دستاوردی برایتان حاصل نمی‌شود.

کنجکاوی و بنچمارکینگ

بسته به این‌که در چه زمینه‌ای مشغول تولید محتوا هستید، می‌توانید کسانی را در داخل و خارج کشور بیابید که می‌توانند نقش بنچمارک را ایفا کنند.

افراد یا گروه‌هایی که خروجی کمّی و کیفی خوبی دارند و می‌توانند الگوی شما باشند.

ردیابی و رصد دائمی گروه‌های پیشرو، یکی از نکات مهم در تولید محتواست و باید به صورت روزانه،‌ زمانی را به این کار اختصاص دهید.

البته ما هم می‌دانیم که این کار، همت و انرژی بسیار زیادی می‌طلبد. به همین خاطر، در کنار بنچمارکینگ به کنجکاوی هم اشاره کرده‌ایم؛ چون کنجکاوی می‌تواند موتور محرک خوبی برای این جستجوی پیوسته و همیشگی باشد.

درآمد کار تولید محتوا چقدر است؟

کسانی که شغل‌شان آموزش تولید محتواست، معمولاً چنین تبلیغ می‌کنند که شغل تولید محتوا یک شغل پولساز با درآمد چند میلیونی است و شما با ورود به این حرفه می‌توانید آینده‌ی مالی خود را دگرگون کنید.

واقعیت این است که چنین ادعایی، خیلی دقیق نیست. ضمن این‌که مثال‌هایی هم که به عنوان تولیدکننده محتوای ثروتمند و موفق مطرح می‌کنند، بیشتر از جنس اینفلوئنسرهای فضای دیجیتال هستند که اگر چه با تولید محتوا سر و کار دارند، اما ماهیت شغلی آن‌ها، چیزی متفاوت از تولید محتواست.

تنها چیزی که می‌توان با قطعیت بیشتر گفت این است که آینده شغلی تولید محتوا معمولاً به یکی از گزینه‌های زیر ختم می‌شود:

  • کارمند یا مدیر واحد تولید محتوا با حقوق و پاداش متعارفی که کسب و کارها در نظر می‌گیرند.
  • کار فریلنسری و تولید محتوا به صورت پروژه‌ای و دریافت پول از کارفرما بر حسب تعرفه از پیش تعیین شده (مثلاً بر اساس تعداد کلمات نوشته یا دقیقه‌ها و ثانیه‌های پادکست و کلیپ ویدئویی)
  • طراحی پروژه های افزایش فروش با تکیه بر تولید محتوا و به‌کارگیری ابزارهای دیجیتال مارکتینگ

اگر گزینه‌ای بتواند پولساز باشد، گزینه‌ی سوم است. به این معنا که با یک کسب و کار قرارداد ببندید و به آن‌ها بگویید که به کمک تولید محتوا درآمد و فروش آن‌ها را افزایش می‌دهید و در مقابل، درصدی از فروش یا سود را می‌خواهید.

البته باید بگوییم تعریف، طراحی، اخذ، اجرا و ارزیابی چنین پروژه‌هایی هم چندان ساده نیست. ضمن این‌که اگر موفق شوید، احتمالاً کارفرما از برونسپاری پروژه پشیمان می‌شود و تصمیم می‌گیرد آن را به شکل داخلی انجام دهد (شما در این‌جا باید به دنبال کارفرمای دیگری بگردید).

اما به هر حال، به این نکته توجه کنید که گزینه‌ی آخر، فقط با تسلط بر تولید محتوا محقق نمی‌شود و شما به دانش دیجیتال مارکتینگ و مهارت‌های متعدد دیگری (از جمله مهارت فروش، مدیریت پروژه، مذاکره و طراحی سیستمهای کنترل) نیاز دارید.

چه رشته هایی با تولید محتوا در ارتباط هستند؟

حتماً می‌دانید که ما در محیط دانشگاهی، رشته‌ای به نام تولید محتوا نداریم. اما اگر می‌خواهید در رشته تولید محتوا به فردی برجسته تبدیل شوید، رشته‌های متعددی وجود دارند که می‌توانید برای یادگیری آن‌ها وقت بگذارید.

پیشنهاد ما این است که رشته‌های زیر را به عنوان گزینه‌هایی برای بررسی بیشتر در نظر بگیرید و حداقل برای عمیق‌تر شدن در یک یا دو مورد از آن‌ها وقت بگذارید:

  • روزنامه نگاری
  • تبلیغات
  • روابط عمومی
  • آموزش

دو نکته مهم برای استخدام تولیدکننده محتوا

بیشتر نکاتی که در این مطلب مطرح شد، هم برای تولیدکننده محتوا و هم برای کسی که می‌خواهد چنین فردی را به خدمت بگیرد مفید بودند.

اما در این‌جا لازم است بر دو نکته‌ی اختصاصی برای استخدام‌کنندگان تأکید کنیم.

نکته‌ی اول این‌که برای مطالعه پرسش‌های مصاحبه استخدامی تولیدکننده محتوا وقت بگذارید. با استفاده از این سوالات، احتمال این‌که فردی حرفه‌ای‌تر را استخدام کنید افزایش پیدا می‌کند.

نکته‌ی دوم هم این‌که انتظار نداشته باشید تولیدکننده محتوا بتواند محتوای مفید را از «هیچ» خلق کند.

شاید کارشناس تولید محتوا پس از چند سال، آن‌قدر با صنعت و فعالیت شما آشنا شود که بتواند صفر تا صد فرایند تولید محتوا را خودش انجام دهد، اما در ماه‌های نخست، این شما هستید که باید خوراک اولیه را در اختیار او قرار دهید و انتظار داشته باشید که آن را به محتوای قابل مصرف برای مخاطب تبدیل کند.

کار تولیدکننده محتوا – حداقل تا زمانی که عمیقاً در حرفه‌ی شما غرق شود – بیشتر شبیه آشپز است. این شما هستید که مواد اولیه را در اختیار او قرار می‌دهید و سپس می‌خواهید که غذایی خوش طعم آماده و ارائه کند.

مستقل از این‌که تولیدکننده محتوای شما چقدر حرفه‌ای است، در بدو استخدام یا عقد قرارداد اجرای پروژه، نمی‌توانید به دادن یک میز و تلفن و کامپیوتر به تولیدکننده محتوا اکتفا کنید و از او انتظار داشته باشید که برای شما محتواهایی ارزش آفرین و ثروت آفرین خلق کند.

محدودیت در دسترسی کامل به این مجموعه درس

مجموعه درس‌های تولید محتوا و استراتژی محتوا برای اعضای ویژه متمم در نظر گرفته شده‌اند. هم‌چنین با فعال کردن اشتراک ویژه به درس‌های بسیار بیشتری دسترسی پیدا می‌کنید که می‌توانید فهرست آنها را در اینجا ببینید:

 فهرست درس‌های متمم

البته از میان درس‌ها و مطالب مطرح شده، ما فکر می‌کنیم شاید بهتر باشد ابتدا مطالعه‌ی مباحث زیر را در اولویت قرار دهید:

  شبکه های اجتماعی

  گیمیفیکیشن

 سواد دیجیتال

  دیجیتال مارکتینگ

  دوره MBA

     برخی از دوستان متممی که به این درس علاقه مندند:    حسین قربانی ، بهمن محمدی ، حسن پیوسته گر ، شیرین مروج ، ناصر ابراهیم زاده

ترتیبی که متمم برای خواندن مطالب سری تولید محتوا به شما پیشنهاد می‌کند:

سری مطالب حوزه تولید محتوا
 

برخی از سوالهای متداول درباره متمم (روی هر سوال کلیک کنید)

متمم چیست و چه می‌کند؟ (+ دانلود فایل PDF معرفی متمم)
چه درس‌هایی در متمم ارائه می‌شوند؟
هزینه ثبت‌نام در متمم چقدر است؟
آیا در متمم فایل‌های صوتی رایگان هم برای دانلود وجود دارد؟