Menu


رفتار شناسی، تیپ شناسی و شخصیت شناسی چه تفاوتی با یکدیگر دارند؟


شخصیت شناسی در محیط کار: بررسی تفاوتهای شخصیت شناسی و رفتارشناسی

قبل از ورود به جزئیات بحث شخصیت شناسی، لازم است که تکلیف خودمان را با برخی از واژه‌ها و اصطلاحات مشخص کنیم. خصوصاً اصطلاحاتی که به اشتباه، به عنوان معادل شخصیت شناسی به‌کار برده می‌شوند.

رفتار شناسی و تیپ شناسی از جمله‌ی این اصطلاحات هستند و اگر تفاوت آن‌ها را با شخصیت شناسی ندانیم، ممکن است بعضی از مدل‌های تیپ شناسی و رفتارشناسی را با مدل‌های شخصیت شناسی اشتباه بگیریم.

در این درس، ابتدا رفتار را تعریف می‌کنیم و سپس به سراغ تیپ و شخصیت می‌رویم.

تعریف رفتار چیست؟

رفتار هم، مانند هر واژه‌ی دیگری، تعاریف متعددی دارد و بسته به اینکه بخواهیم آن را در کجا استفاده کنیم، ممکن است به شکل متفاوتی تعریف شود.

ما در درس شخصیت شناسی رفتار را به صورت زیر تعریف می‌کنیم:

رفتار یعنی یک عمل قابل مشاهده؛ عملی که از شما یا از فرد دیگری سر می‌زند.

رفتار معمولاً در پاسخ به یک محرک درونی یا بیرونی است.

در مورد تعریف بالا، لازم است به دو نکته توجه داشته باشید:

نخست این‌که رفتار باید قابل مشاهده باشد. چیزی که قابل مشاهده نیست، از جنسِ فکر کردن، قضاوت‌ کردن و چیزهایی مانند این‌هاست.

نکته‌ی دوم هم این‌که گاهی اوقات، عمل نکردن را باید یک عمل در نظر گرفت. مثلاً وقتی کسی به شما توهین می‌کند و شما رو در روی او می‌ایستید و سکوت می‌کنید، شما یک رفتار انجام داده‌اید. رفتاری که در مدیریت تعارض، آن را رفتار اجتنابی می‌نامند.

تا کنون شاخه‌های علمی و مدل‌های متعددی در زمینه‌ی رفتار و رفتار شناسی به وجود آمده‌اند.

تحلیل رفتار متقابل از جمله‌ی این شاخه‌هاست که همان‌طور که از نام آن مشخص است، به «رفتار» پرداخته می‌شود. مثلاً می‌گویند فلانی رفتار کودکانه دارد، یا رفتار بالغانه دارد یا رفتار والدانه از خود نشان می‌دهد.

مدل DISC هم یکی از مدل‌های رفتارشناسی است. در این مدل‌ هم رفتارها به چهار دسته تقسیم شده و بررسی می‌شوند.

منظور از شخصیت و شخصیت شناسی چیست؟

کمتر واژه‌ای را می‌توانید در روانشناسی و علوم انسانی ببینید که به اندازه‌ی شخصیت، تعاریف متعددی داشته باشد.

ما در متمم، تعریفی را معیار قرار می‌دهیم که به نگاه ریموند کتل نزدیک است و در مورد بسیاری از مکاتب شخصیت شناسی صدق می‌کند:

محدودیت در دسترسی کامل به درس‌های خودشناسی و شخصیت شناسی

دسترسی کامل به مجموعه درس‌های خودشناسی و شخصیت شناسی برای کاربران ویژه متمم در نظر گرفته شده است. با فعال کردن عضویت ویژه در متمم، به درس‌های بسیار بیشتری نیز دسترسی پیدا می‌کنید که می‌توانید فهرست آنها را در اینجا ببینید:

فهرست درس‌های متمم

البته از میان همه‌ی درس‌ها و مطالب مطرح شده در متمم، شاید مناسب باشد در کنار درس‌های شخصیت شناسی، مطالعه‌ی درس‌های زیر را در اولویت قرار دهید:

  تحلیل رفتار متقابل

  چگونه شاد باشیم

  افزایش عزت نفس

  کاریزما و ویژگی های افراد کاریزماتیک

      شما تاکنون در این بحث مشارکت نداشته‌اید.  

     برخی از دوستان متممی که به این درس علاقه مندند:    کیمیا ، ابر ، ندا محمدی ، مریم پارسا ، vartush

ترتیبی که متمم برای خواندن مطالب سری شخصیت شناسی به شما پیشنهاد می‌کند:

سری مطالب حوزه شخصیت شناسی

قوانین کامنت گذاری در متمم

379 نکته برای رفتار شناسی، تیپ شناسی و شخصیت شناسی چه تفاوتی با یکدیگر دارند؟

    پرطرفدارترین دیدگاه به انتخاب متممی‌ها در این بحث

    نویسنده‌ی دیدگاه : علی اکبر شیری جیان

    از اینکه پس از مدتها خُلق خوش به خرج دادید! متشکرم و امیدوارم این شب عیدی خوشحال شوید!

    بنده در جریان مذاکره با دیگران چند نکته را مورد توجه قرار می دهم

    1- تغییرات ناگهانی چهره و تن صدا

    2- معمولا بیشتر به طرف مقابل اجازه صحبت می دهم تا اگر تناقض در گفتارش وجود دارد متوجه شوم.

    3- بنده ظاهر مذهبی دارم در مذاکرات هر وقت طرف مقابل بدون مقدمه صحبت مذهبی پیش می کشد به صداقت اش شک میکنم (  چون چند بار از این قضیه و اطمینان متضرر شده ام!)

    4- پیشنهادهای مثبت خارج از عرف از طرف مقابل را به راحتی نمی پذیرم و در خصوص آنها تامل می کنم

    5- اگر کسی در اولین جلسه بیش از حد صمیمی رفتار کند جای تامل دارد

     
    دوست گرامی مشاهده تمرینهای مربوط به این درس، صرفا برای کاربران متمم امکانپذیر میباشد.
    .