Generic selectors
Exact matches only
Search in title
Search in content
Menu


تعریف منابع سازمانی


تعریف منابع سازمانی

فهرست کردن منابع سازمانی (Organizational Resources) دشوار نیست.

نویسندگان و استراتژیست‌ها نیز، طبقه‌بندی‌ها و دسته‌بندی‌های متنوعی را از منابع سازمانی ارائه کرده‌اند.

با این حال، با توجه به این‌که دیدگاه مبتنی بر منابع در استراتژی توسط جی بارنی تعریف و تدوین شده، منطقی است تعریف منابع سازمانی را از نگاه او بشناسیم و بدانیم.

این تعریف، هم قابل اشاره و استناد است و هم کمک می‌کند هنگام اشاره به بحث مدیریت منابع در سازمان، همه‌ی ما تصویر کمابیش یکسانی از این مفهوم در ذهن داشته باشیم.

تعریف منابع سازمانی

بارنی در مقاله‌ی خود درباره‌ی دیدگاه مبتنی بر منابع، منابع سازمانی را به نقل از ریچارد دَفت (Richard Daft) چنین تعریف می‌کند (+):

منابع سازمانی شامل همه‌ی دارایی‌ها، توانمندی‌ها، فرایندهای سازمانی، ویژگی‌های بنگاه، دانش، اطلاعات و هر چیزی است که تحت کنترل یک بنگاه اقتصادی است و به آن کمک می‌کند استراتژی‌های خود را پیاده کرده و کارایی و اثربخشی خود را افزایش دهد.

طبقه بندی منابع سازمانی

بارنی هم‌چنان با مرور تعریف‌هایی که پیش از او از منابع سازمانی ارائه شده، پیشنهاد می‌کند منابع سازمانی را در سه دسته بررسی کنیم:

  • منابع از جنس سرمایه‌های فیزیکی
  • منابع از جنس سرمایه‌های انسانی
  • منابع از جنس سرمایه‌های سازمانی

او سه دسته‌ی بالا را به صورت زیر تعریف می‌کند:

منابع از جنس سرمایه‌های فیزیکی

تکنولوژی فیزیکی مورد استفاده در یک کسب و کار، امکانات و تجهیزات کارخانه، موقعیت فیزیکی کسب و کار و دسترسی آن به موارد اولیه، نمونه‌هایی از سرمایه‌های فیزیکی یک کسب و کار محسوب می‌شوند.

منابع از جنس سرمایه‌های انسانی

آموخته‌ها، تجربیات، هوش، قدرت قضاوت [و تصمیم‌گیری]، روابط میان انسان‌ها و شهود تک تک مدیران یک مجموعه، مهم‌ترین سرمایه‌های انسانی یک بنگاه اقتصادی را تشکیل می‌دهند.

منابع از جنس سرمایه‌های سازمانی

ساختار سازمانی و الگوی گزارش‌دهی (این‌که هر کسی به چه کسانی گزارش می‌دهد)، برنامه‌ریزی‌های رسمی و غیررسمی در یک سازمان، سیستم‌های کنترل مدیریتی و ایجاد هماهنگی و نیز روابط یک بنگاه اقتصادی با گروه‌های دیگر بیرون از مجموعه، از جمله سرمایه‌های سازمانی محسوب می‌شوند.

تعریف و طبقه‌بندی مورد تأکید بارنی، حرف چندان تازه‌ای ندارد.

همه‌ی ما مفهوم سرمایه‌های فیزیکی و انسانی را می‌فهمیم و درک می‌کنیم. حتی سرمایه‌های سازمانی هم که بارنی مورد تأکید قرار می‌دهد، زیرمجموعه‌ی سرمایه‌های نامشهود محسوب می‌شوند که به عنوان یک مفهوم مدیریتی، میان مدیران کاملاً رایج و شناخته شده است.

ولی نکته‌ای وجود دارد که توجه به آن خالی از لطف نیست:

ما اغلب وقتی از سرمایه‌های نامشهود حرف می‌زنیم، مواردی مثل سرقفلی و برند و دانش فنی را مد نظر داریم.

اما بارنی به ما یادآوری می‌کند که حتی همین نکته‌ی ساده که در یک مجموعه، هر کسی به چه کسی گزارش می‌دهد، یک سرمایه‌ی سازمانی است و نباید آن را دست‌کم بگیریم.

ما حتی در تحلیل استراتژیک سازمان‌ها و کسب و کارها و احتمالاً تقلید از آن‌ها، این بخش از سرمایه‌های سازمانی را جدی نمی‌گیریم. در حالی که بارنی همین رابطه‌ها را به عنوان بخشی از منابع کسب و کار، در حد ماشین‌آلات و تجهیزات، مهم می‌بیند و جدی تلقی می‌کند.

بارنی هم‌چنین به نکته‌ی دیگری هم اشاره می‌کند که نباید آن را از یاد ببریم:

هر یک از منابع استراتژیک (انسانی، فیزیکی، سازمانی)، فقط وقتی یک منبع ارزشمند محسوب می‌شوند که به پیاده‌سازی استراتژی‌های کسب و کار کمک کنند. در غیر این صورت، آن‌ها را نباید به عنوان بخشی از منابع سازمان در نظر بگیریم.

چه بسا منابعی در سازمان وجود داشته باشند که بودن‌شان، موجب کاهش کارایی و اثربخشی مجموعه شود.

پیشنهاد عضویت در متمم

شما با عضویت ویژه در متمم، می‌توانید به درس‌ها و آموزش‌های بسیاری از جمله موضوعات زیر دسترسی کامل داشته باشید:

  فهرست درس‌های متمم

موضوعات زیر، برخی از درس‌هایی هستند که در متمم آموزش داده می‌شوند:

  دوره MBA (یادگیری منظم درس‌ها)

  استراتژی | کارآفرینی | مدل کسب و کار | برندسازی

  فنون مذاکره | مهارت ارتباطی | هوش هیجانی |تسلط کلامی

  توسعه فردی | مهارت یادگیری | تصمیم گیری | تفکر سیستمی

  کوچینگ | مشاوره مدیریت | کار تیمی | کاریزما

  عزت نفس | زندگی شاد | خودشناسی | شخصیت شناسی

  مدیریت بازاریابی | دیجیتال مارکتینگ | سئو | ایمیل مارکتینگ

اگر با فضای متمم آشنا نیستید و دوست دارید درباره‌ی متمم بیشتر بدانید، می‌توانید نظرات دوستان متممی را درباره‌ی متمم بخوانید و ببینید متمم برایتان مناسب است یا نه. این افراد کسانی هستند که برای مدت طولانی با متمم همراه بوده و آن را به خوبی می‌شناسند:

      شما تاکنون در این بحث مشارکت نداشته‌اید.  

     برخی از دوستان متممی که به این درس علاقه مندند:    عباس بوشهری ، مسعود ترابیان ، رکسانا معمر ، محمدرضا راد ، اردشیر حسامی

ترتیبی که متمم برای خواندن مطالب سری تفکر استراتژیک به شما پیشنهاد می‌کند:

سری مطالب حوزه تفکر استراتژیک
 

برخی از سوالهای متداول درباره متمم (روی هر سوال کلیک کنید)

متمم چیست و چه می‌کند؟ (+ دانلود فایل PDF معرفی متمم)
چه درس‌هایی در متمم ارائه می‌شوند؟
هزینه ثبت‌نام در متمم چقدر است؟
آیا در متمم فایل‌های صوتی رایگان هم برای دانلود وجود دارد؟

۲۰ نظر برای تعریف منابع سازمانی

    پرطرفدارترین دیدگاه به انتخاب متممی‌ها در این بحث

    نویسنده‌ی دیدگاه : بهروز مطیع

    این درس با اینکه بسیار کوتاهه و در ظاهر ساده به نظر میرسه اما من جواب یکی از پرسشهای قدیمی ام در کسب و کار را با چند بار خواندن این درس پیدا کردم .

    همیشه این سوال در ذهنم مطرح بود :

    به طور مشخص چه چیزی باعث میشه بسیاری از سیستم های عریض و طویلی که میشناسم عملا کارآمدی بسیار پایین تر از دارایی های ظاهری و فیزیکی شون داشته باشند ؟

    اکثر وقتها ارتباطات غیر رسمی و حتی رسمی بین افراد کسب و کار را روابط خاله زنکی میدونستم. اما وقتی میبینم دانشمندان این حوزه ارزش گزارش دهی اشخاص سازمان رو در حد یک منبعی در سطح ماشین آلات ارزش گذاری می‌کنند شوکه شده‌ام و احساس می‌کنم از خواب بیدار شده‌ام.

    با خواندن این درس فهمیدم در این دنیای به شدت در هم تنیده سازمانها و کسب و کارها را نمی‌شود فقط با اندازه فیزیکی و تعداد پرسنل‌شان طبقه بندی کرد، این روابط بین اجزای سیستمه که تعیین میکنه دارایی‌ها و سرمایه‌ها در چه جهتی حرکت خواهند کرد.

     

     

     
    تمرین‌ها و نظرات ثبت شده روی این درس صرفاً برای اعضای متمم نمایش داده می‌شود.
    .